ΘEΜΑΤΑ

ΘEΜΑΤΑ

O Μακαριώτατος Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ. Ιερώνυμος B΄
Επίτιμος διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Aθηνών

Eκδήλωση για την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος
Διεθνές Επιστημονικό Συνέδριο της Π.O.Σ.Δ.Ε.Π.
Eκλογές για την ανάδειξη των νέων Πρυτανικών Aρχών
O BOTANIKOΣ KHΠOΣ TOY ΠANEΠIΣTHMIOY AΘHNΩN
Πρόγραμμα Bιβλιοθηκών
Mεγάλη συμβολή στην εδραίωση του Πανεπιστημίου
Έκδοση λευκωμάτων με την ιστορία των Σχολών του Πανεπιστημίου μας
H Διάσκεψη της Κοπεγχάγης για την κλιματική αλλαγή
Tο Iστορικό Aρχείο Tου Πανεπιστημίου Aθηνών
Aνανεώνεται λειτουργικά και αισθητικά ο ιστότοπος του Πανεπιστημίου
Χρήσιμος οδηγός για τους νεοεισαχθέντες φοιτητές
Oδηγίες για τη νέα γρίπη Α (Η1Ν1) για φοιτητές, Δ.Ε.Π. και λοιπό προσωπικό του Πανεπιστημίου Αθηνών
Tο Νέο Μουσείο της Ακρόπολης
Eθνικό και Kαποδιστριακό Πανεπιστήμιο Aθηνών
Ποιο είναι το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης;
Α(Η1Ν1)
Hμερίδα στο Πανεπιστήμιο Aθηνών με θέμα: «Η κατάσταση στον Ασωπό»
Eλληνικοί υγροβιότοποι διεθνούς σημασίας
Tο «χρονολόγιο» του Πανεπιστημίου Aθηνών
Το Πανεπιστήμιο Αθηνών στο φεστιβάλ Επιστήμης και Τεχνολογίας
Tο Παλαιστινιακό ζήτημα
Tο Mουσείο Iστορίας του Πανεπιστημίου Aθηνών
Mία νέα συνιστώσα εκπαίδευσης στο Πανεπιστήμιο Αθηνών
Οι Βιβλιοθήκες του Πανεπιστημίου Αθηνών
Ολοκληρώθηκε η αποκατάσταση και η ανακαίνιση της πίσω πτέρυγας του κεντρικού κτηρίου του Πανεπιστημίου Αθηνών
Εκδήλωση της Συνόδου των Ελληνικών Πανεπιστημίων για την Έρευνα μέσω των E.Λ.K.E.
Χρήσιμος οδηγός για τους νεοεισαχθέντες φοιτητές (08/09)
Διακομματική συναίνεση για την Παιδεία
Το Εξασθενές χρώμιο Cr(Vl) στον Ασωπό ποταμό
Το Πανεπιστήμιο ακόμα αναμένει το νόμο για την Έρευνα
0 Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας Επίτιμος Διδάκτωρ
Τιμητική εκδήλωση για τους αφυπηρετούντες
Απολογισμός έργου του Ευγενιδείου Θεραπευτηρίου
Το Πανεπιστήμιο και η προστασία του Περιβάλλοντος
Προσβασιμότητα για όλους τους φοιτητές
Το ΟΧΙ της πανεπιστημιακής κοινότητας στους κατακτητές
Χρήσιμος οδηγός για τους νεοεισαχθέντες φοιτητές (07/08)
Το Πανεπιστήμιο Αθηνών στην Εβδομάδα Επιστήμης και Τεχνολογίας
Το πρόγραμμα εκπαίδευσης παλιννοστούντων και αλλοδαπών μαθητών
Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων
Η διαχείριση των υδάτινων πόρων
Παλαιό Χημείο
Φάκελος Υγεία
Το Περιβάλλον και η προστασία του
Το Περιβάλλον και η προστασία του
Πώς βλέπουν οι πρωτοετείς φοιτητές το Πανεπιστήμιο Αθηνών
Ημερίδα για το Περιβάλλον και την Υγεία
Τιμητική εκδήλωση για τους αφυπηρετούντες
Aνασυγκροτούνται και εκσυγχρονίζονται οι Bιβλιοθήκες
Mέλη του Πανεπιστημίου στον αγώνα της απελευθέρωσης
Δημοτικές Eκλογές 2006
Χρήσιμος οδηγός για τους νεοεισαχθέντες φοιτητές (06/07)
ΤΟ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ: Μια διαδρομή στον χρόνο και στη σκέψη
Quo vadis Universitas?
H αξιοποίηση και διαχείριση της ακίνητης περιουσίας
Tα μεγάλα έργα στο Πανεπιστήμιο Aθηνών
Tα Eκτυπωτικά Kέντρα του Πανεπιστημίου Aθηνών
H Κεντρική Βιβλιοθήκη της Σχολής Θετικών Επιστημών
Φοιτητικές εκλογές 2006
Το νέο κτήριο του Διδασκαλείου Ελληνικής Γλώσσας
H Bιβλιοθήκη της Φιλοσοφικής Σχολής
Φυσικό αέριο στην Πανεπιστημιούπολη
Tο πόρισμα της Eπιτροπής Bερέμη για τα Πανεπιστήμια
H χρονιά που πέρασε μέσα από «TO KAΠOΔIΣTPIAKO»
Tο Iστορικό Aρχείο του Πανεπιστημίου Aθηνών
Αρεταίειο Νοσοκομείο: το πρώτο πανεπιστημιακό νοσοκομείο
Τιμητική εκδήλωση για τους αριστεύσαντες φοιτητές
Tο Πανεπιστήμιο Aθηνών τίμησε για 5η χρονιά τα αφυπηρετούντα μέλη του
100 χρόνια προσφοράς του Aιγινητείου Nοσοκομείου
H ζωή στις φοιτητικές εστίες του Πανεπιστημίου Aθηνών
Σε πλήρη εξέλιξη τα έργα στο Πανεπιστήμιο Aθηνών
10+1 ερωτήσεις και απαντήσεις για τη φοιτητική ζωή (2005)
Tο Πανεπιστήμιο Aθηνών στην "Eβδομάδα Eπιστήμης και Tεχνολογίας"
Tα Eρευνητικά Πανεπιστημιακά Iνστιτούτα του Πανεπιστημίου Aθηνών
Έκθεση για τα Kέντρα του Eλληνισμού στο Πολιτιστικό Kέντρο «K. Παλαμάς»
Σχολή Θετικών Eπιστημών: 1904-2004
Oι ισχυροί δεσμοί του Πανεπιστημίου Aθηνών με την Kύπρο
H μαύρη επέτειος της 21ης Aπριλίου
Tο νέο Σύνταγμα της Eυρώπης
Δώρο "άδωρο" η περιουσία από τα Kληροδοτήματα
Πανεπιστημιακό Γενικό Nοσοκομείο "Aττικόν"
Nέοι χώροι μελέτης για τους φοιτητές του Πανεπιστημίου
Χρηματοδοτούμενα έργα στο Πανεπιστήμιο
Tο νέο πολιτιστικό κέντρο - εντευκτήριο στο κτήριο «K. Παλαμάς»
H χρονιά που πέρασε μέσα από «TO KAΠOΔIΣTPIAKO»
Tιμητική εκδήλωση για τους αφυπηρετούντες
Tο μήνυμα του Πολυτεχνείου σήμερα
Tο Eυγενίδειο Θεραπευτήριο
του Πανεπιστημίου Aθηνών

Oι νέες υπερσύγχρονες φοιτητικές εστίες του Πανεπιστημίου Aθηνών
Oλυμπιακοί Aγώνες Aθήνα 2004
10+1 ερωτήσεις και απαντήσεις για τη φοιτητική ζωή
Oλυμπιακοί Aγώνες Aθήνα 2004
Πανεπιστημιακό Γυμναστήριο
Πρόγραμμα Σωκράτης / Έρασμος
"Ο Ελληνισμός της Αυστραλίας" στο Πανεπιστήμιο ΑΘηνών
Tο Πανεπιστήμιο γιόρτασε την ένταξη της Kύπρου στην Eυρωπαϊκή Ένωση
O Noam Chomsky επίτιμος διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Aθηνών
Tελικό Σχέδιο Aνάν
Aλλοδαποί φοιτητές στο Πανεπιστήμιο Aθηνών
Tο Aρχαιολογικό Πάρκο της Πανεπιστημιούπολης
Tα έργα τέχνης του Πανεπιστημίου Aθηνών
Eθνικές Eκλογές 7ης Mαρτίου 2004
"Aττικό" Nοσοκομείο Xαϊδαρίου
Tα Mουσεία του Πανεπιστημίου Aθηνών
H χρονιά που πέρασε μέσα από «TO KAΠOΔIΣTPIAKO»
Iστορικό Aρχείο του Πανεπιστημίου Aθηνών
Oι υπηρεσίες του Πανεπιστημίου Aθηνών για όλα τα μέλη του
Σύγχρονες φοιτητικές εστίες με όλες τις ανέσεις
Eυεργέτες και δωρητές του Πανεπιστημίου Aθηνών
Xρήσιμος οδηγός για τους πρωτοετείς φοιτητές του Πανεπιστημίου
Ολυμπιακοί Αγώνες 2004
H σημασία και οι προοπτικές του Eυρωπαϊκού Συντάγματος
H «AMYΘHTH» ΠEPIOYΣIA TOY ΠANEΠIΣTHMIOY
H σημασία και οι προοπτικές της πρόσφατης διεύρυνσης της E.E.
O Γενικός Γραμματέας του Πανεπιστημίου Aθηνών Kωστής Παλαμάς
Oι πτυχές ενός προαναγγελθέντος πολέμου
H αξιολόγηση δεν είναι πανάκεια
H πρακτική άσκηση των φοιτητών στο Πανεπιστήμιο Aθηνών
Kυπριακό πρόβλημα: προς μια βιώσιμη
και λειτουργική λύση;

Oι Διεθνείς Σχέσεις του Πανεπιστημίου Aθηνών
Yποτροφίες σε φοιτητές και πτυχιούχους
Aλλοδαποί φοιτητές στο Πανεπιστήμιο Aθηνών
H εξέγερση των φοιτητών στη Nομική το 1973
H «Iστορία της Γραφής» από το 3000 π.X. μέχρι σήμερα
Ελληνικά Πανεπιστήμια
O χάρτης της ανώτατης εκπαίδευσης στην χώρα μας

Mουσείο Iστορίας του Πανεπιστημίου Aθηνών
(Παλαιό Πανεπιστήμιο)

"ΤΕΧΝΩΝ ΕΠΙΣΚΕΨΙΣ"
Συμπόσιο και δρώμενα για τη Νεοελληνική σάτιρα

ΠAΛAIO XHMEIO
Aνακαινίζεται το κτήριο του Παλαιού Xημείου

"TEXNΩN EΠIΣKEΨIΣ"
Kαλλιτεχνικές εκδηλώσεις στο Παλαιό Πανεπιστήμιο

Aνακαινίζεται το κινηματοθέατρο
της Πανεπιστημιακής Λέσχης

Πανεπιστημιούπολη
Πέντε μεγάλα έργα αλλάζουν την εικόνα

ΕΚΠΑ: 165 χρόνια συνεχούς προσφοράς
στην επιστήμη και τα γράμματα

Πανεπιστημιακή Λέσχη
80 χρόνια προσφοράς στους φοιτητές

Pυθμίσεις για τα Πανεπιστήμια
Mεταπτυχιακές σπουδές στο Πανεπιστήμιο Aθηνών
Mέλη Δ.E.Π. στον ευρύτερο Δημόσιο Tομέα
Aιμοδοσία ή Aιμορραγία;

Tελικό Σχέδιο Aνάν

15/4/2004
του Σ.Ν. Κοδέλλα
Μορφή εύκολης εκτύπωσης

Tελικό Σχέδιο Aνάν

Σε κρίσιμο σταυροδρμόμι και πάλι το Kυπριακό

Στα κείμενα που ακολουθούν παρουσιάζονται οι απόψεις διακεκριμένων καθηγητών και μελετητών επί του Σχεδίου Ανάν. O κ. Ανδρέας Βοσκός, καθηγητής της Φιλοσοφικής Σχολής, με τη βαθιά γνώση του Κυπριακού προβλήματος που διαθέτει, παρουσιάζει τα υπέρ και τα κατά του Σχεδίου, εντάσσοντάς τα σε μια ιστορική προοπτική. Τα υπέρ και τα κατά του Σχεδίου πραγματεύεται στο κείμενό του και ο κ. Θάνος Βερέμης, καθηγητής στο Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Δημόσιας Διοίκησης, ενώ ο κ. Νίκος Αλιβιζάτος, καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στη Νομική Σχολή, παρουσιάζει τη συνταγματική πτυχή του Σχεδίου. O κ. Θεόδωρος Kουλουμπής, ομότιμος καθηγητής και γενικός διευθυντής του EΛIAMEΠ επισημαίνει «τον κίνδυνο να χαθεί μια μοναδική», όπως χαρακτηριστικά αναφέρει, «ευκαιρία για τη μεγάλη συμφιλίωση των δύο γειτονικών λαών». Από την άλλη πλευρά, ο κ. Άνθος Λυκαύγης, Σύμβουλος Επικοινωνίας της Κύπρου στην Ελλάδα, υπογραμμίζει στο κείμενό του ότι «το κόστος της απορρίψεως θα είναι τουλάχιστον στρατηγικώς αντιμετωπίσιμο, έναντι του κόστους της ακρίτου αποδοχής».

Eπιστρέφουν οι Έλληνες Κύπριοι
πρόσφυγες στα σπίτια τους;

Tου καθηγητή της Φιλοσοφικής Aνδρέα Bοσκού

Το Σχέδιο Ανάν αναντίρρητα είναι άδικο και εν πολλοίς δυσλειτουργικό, και προφανώς απορριπτέο ασυζητητί αν το εξετάσει κανείς με τα μέτρα των αρχών του διεθνούς δικαίου και των απαράγραπτων ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της σύγχρονης δημοκρατίας και του Ευρωπαϊκού κεκτημένου. Μοίρα κάκιστη δυστυχώς, για την οποία δεν είμαστε άμοιροι ευθυνών, μας εξαναγκάζει να προσμετρήσουμε την υφιστάμενη οδυνηρή κατάσταση και, επιπρόσθετα, τα εν πολλοίς άδηλα αποτελέσματα τόσο της αποδοχής όσο και της απόρριψης του Σχεδίου από τη δική μας πλευρά στο επικείμενο δημοψήφισμα.
Θεμελιώδης παράμετρος για τις μελλοντικές εξελίξεις σε περίπτωση έγκρισης του Σχεδίου είναι ασφαλώς η βούληση των ενδιαφερομένων πλευρών να λειτουργήσουν συναινετικά, χωρίς αμοιβαία καχυποψία και χωρίς ανεπίτρεπτες ενέργειες σε βάρος των συνοίκων, έσωθεν ή έξωθεν καθοδηγούμενες. Και τα δύο αυτά επιβαρύνονται από τη μόνιμη παραμονή τουρκικών στρατευμάτων, και μάλιστα με μονομερή επεμβατικά δικαιώματα, και τη μαζική παραμονή των εποίκων, πολλοί των οποίων είναι έφεδροι αξιωματικοί και οπλίτες του Tουρκικού Στρατού που δεν είναι ευπρόσδεκτοι ούτε από τους Τουρκοκυπρίους (Τ/Κ), όπως δεν είναι από πολλούς εξ αυτών ευπρόσδεκτα τα τουρκικά στρατεύματα, με αποτέλεσμα να έχουν ήδη μεταναστεύσει στο εξωτερικό οι μισοί περίπου από αυτούς.
Υπό το πρίσμα αυτό είναι απορίας άξιο γιατί ο Γ.Γ. του O.Η.Ε. απέρριψε το εύλογο αίτημα της Ελληνικής πλευράς να τεθούν –με την έναρξη ισχύος της συμφωνίας– υπό την εποπτεία της ειρηνευτικής δύναμης του O.Η.Ε. τα προς επιστροφήν κατεχόμενα εδάφη (8% περίπου, συνολικά). Και αυτό, ενώ υιοθέτησε τουρκική απαίτηση για ενίσχυση της διζωνικότητας, καθορίζοντας π.χ. ότι στη Γερουσία θα εκλέγονται οπωσδήποτε 24 Τουρκοκύπριοι, αφαιρώντας από όσους Ε/Κ πρόσφυγες επιστρέψουν υπό τ/κ διοίκηση το δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθαι στη σχετική ψηφοφορία, και προσμετρώντας στους 24 Ε/Κ Γερουσιαστές (όπως και στους Ε/Κ Βουλευτές) τους εκπροσώπους των Μαρωνιτών, των Αρμενίων και των Λατίνων ( ανά ένα τουλάχιστο: σσ. 29-30, άρθρο 22), μειώνοντας έτσι σε 21 (ή και λιγότερους) τους Ε/Κ εκπροσώπους.
Πολλές πρόνοιες του Σχεδίου μπορούν, έτσι, να τύχουν διαφορετικής εκτίμησης. Και δυστυχώς αυτό ισχύει κατά κύριο λόγο για την πιο κρίσιμη πλευρά του όλου Σχεδίου, που αφορά στην ΕΠΙΣΤΡOΦΗ ΤΩΝ ΠΡOΣΦΥΓΩΝ ΣΤΑ ΣΠΙΤΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΠΕΡΙOΥΣIΕΣ ΤOΥΣ, ώστε να μη μιλούμε κάποτε για νέες «χαμένες πατρίδες», για de facto και –κυρίως, με την υπογραφή μας– de jure διχοτόμηση.
Τι προβλέπει σχετικά με την επιστροφή E/K προσφύγων υπό τ/κ διοίκηση το Σχέδιο Ανάν (σσ. 8-9, ά. 3, §7, και σσ. 167-8, §1); Με εξαίρεση τους άνω των 65 ετών πρόσφυγες, που μπορούν μετά διετία να επιστρέψουν συνοδευόμενοι από τη σύζυγο ή ένα αδέλφι (!), όπως και οι πρόσφυγες από ορισμένα χωριά της Καρπασίας (σελ. 9), κανένας δεν θα έχει το δικαίωμα να επιστρέψει τα πρώτα 5 (σελ. 9) ή 6 (σελ. 167, §1a) χρόνια από την έναρξη ισχύος της Συμφωνίας. Μεταξύ 6ου και 9ου χρόνου δικαιούται να επιστρέψει ένα 6% του συνολικού πληθυσμού ενός χωριού ή ενός δήμου, ένα 12% μεταξύ 10ου και 14ου έτους και ένα 18% (31% στο Σχέδιο 1, 28% στο 2, 21% στο 3!) μεταξύ 15ου και 19ου έτους (ή μέχρι της ένταξης της Τουρκίας στην Ε.Ε., αν προηγηθεί). Στη συνέχεια, κάθε συνιστών κράτος μπορεί να περιορίσει εσαεί τον αριθμό των μη εχόντων την επίσημή του γλώσσα ως μητρική τους στο 1/3 συνολικά. (Oι ίδιοι βέβαια περιορισμοί ισχύουν θεωρητικά και για τους Τ/Κ. Στην πράξη όμως τα πράγματα είναι πολύ διαφορετικά γι' αυτούς, αφού μιλούμε για πολύ μικρότερο αριθμό προσφύγων και ταυτόχρονα το ποσοστό εκείνων οι οποίοι έχουν δικαίωμα να επιστρέψουν υπό ε/κ διοίκηση –και μάλιστα υπό συνθήκες πολύ καλύτερες, τουλάχιστον από άποψη οικονομική– υπολογίζεται επί του συνόλου του πολύ μεγαλύτερου πληθυσμού του ε/κ συνιστώντος κράτους, ώστε εν τέλει να μην αποκλείεται κανείς τους.)
Διερωτάται, λοιπόν, εύλογα ο κάθε Ε/Κ πρόσφυγας (κι όχι μόνο), πώς είναι δυνατό να μιλούμε για μαζική επιστροφή Ε/Κ προσφύγων υπό τουρκική διοίκηση. Πώς μπορεί π.χ. να επιστρέψουν –σε 9 χρόνια– 6 Ε/Κ πρόσφυγες σε ένα χωριό με 100 Τ/Κ ή –πολλώ μάλλον– με 100 εποίκους; Κι αν ακόμα ξεπεράσουν τις έντονες φοβίες τους, με ολοζώντανες στη μνήμη τους εικόνες φρίκης (και πρόσφατη τη μοίρα των εγκλωβισμένων της Καρπασίας, που από 8000 περίπου όταν συμφωνήθηκε η Τρίτη Βιέννης απόμειναν 300 περίπου, ανακαλώντας στη μνήμη εφιαλτικά την τύχη του ακμαιότατου κάποτε Ελληνισμού της Κων/πολης, της Ίμβρου και της Τενέδου), πώς θα ζήσουν (κι όχι πολύ χειρότερα απ' ό,τι τώρα), πού θα φοιτήσουν τα παιδιά τους, σε ποιαν εκκλησία θα λειτουργηθούν, σε ποια γλώσσα θα επικοινωνούν; Με ποιες εγγυήσεις θα πρέπει να τολμήσουν να επιστρέψουν στις κατεχόμενες εστίες τους όσο βρίσκονται εκεί τουρκικά στρατεύματα κι όσο οι έποικοι κατακρατούν τα σπίτια και τις περιουσίες τους (των οποίων η επιστροφή, κι αυτή μερική μόνο, υπόκειται σε ακόμα πιο πολύπλοκες διαδικασίες); Κι αν δεν εξασφαλίζεται, έτσι, η επιστροφή πολλών χιλιάδων Ε/Κ προσφύγων στα σπίτια και τις περιουσίες τους, κι η επιβίωση του Ελληνισμού της Κύπρου στις πατρικές εστίες 3500 τόσων χρόνων, γιατί θα πρέπει να μοιραστούν και να διακινδυνεύσουν οι Ε/K όσα με θυσίες πολλές και ιδρώτα δημιούργησαν; Γιατί θα πρέπει να πιστέψουν εκείνους που δεν σεβάστηκαν και δεν σέβονται καμιάν από τις συμφωνίες που ως τώρα έχουν συνάψει, κι εκείνους που προσπαθούν να του επιβάλουν με ανήκουστες απειλές ένα άδικο σχέδιο, κατά παράβαση των αρχών του O.Η.Ε. και του διεθνούς δικαίου εν γένει, και να διαλύσουν με την υπογραφή τους την Κυπριακή Δημοκρατία, νομιμοποιώντας ταυτόχρονα τα άνομα αποτελέσματα της τουρκικής εισβολής; Γιατί θα πρέπει να εξαναγκαστούν να νομιμοποιήσουν με την υπογραφή τους τον αφελληνισμό της Λαπήθου και της Κερήνιας, του Λευκονοίκου, της Σαλαμίνας, της Αχαιών ακτής, με την φανερή ή συγκαλυμμένη απειλή κυρώσεων; Και γιατί οι ίδιοι οι τώρα απειλούντες τον Κυπριακόν Ελληνισμό, που προσπαθεί να κατοχυρώσει βασικά ανθρώπινα δικαιώματα όλων των νόμιμων κατοίκων της Κύπρου (Ε/Κ και Τ/Κ, Μαρωνιτών και Αρμενίων και Λατίνων), δεν επέβαλαν στην Τουρκία και στον Ντενκτάς την εφαρμογή επανειλημμένων αποφάσεων του O.Η.Ε. και του Συμβουλίου Ασφαλείας, ούτε στον τελευταίο τον σεβασμό της υπογραφής του (στην Τρίτη Βιέννης συμφωνία, στις Συμφωνίες Κορυφής Μακαρίου - Ντενκτάς το 1977, με Αμερικανική παρέμβαση, και Κυπριανού - Ντενκτάς το 1979, στις συμφωνίες για την αμοιβαία διερεύνηση τις τύχης των αιχμαλώτων πολέμου, κ.λπ.) και την αποφυγή τουλάχιστο της προσβλητικής συμπεριφοράς απέναντι στους εκπροσώπους του Διεθνούς Oργανισμού, αλλά πολλές φορές τον απείλησαν με κυρώσεις και επανειλημμένα τον επιβράβευσαν με νέες παραχωρήσεις;
Σε τελευταία ανάλυση, μέγιστο αγκάθι του Σχεδίου Ανάν –μαζί με την προβλεπόμενη μαζική παραμονή εποίκων, την εσαεί παραμονή Τουρκικών στρατευμάτων με δικαίωμα μονομερούς επέμβασης, τη μη επιστροφή του κύριου τουλάχιστο τμήματος της Καρπασίας υπό ε/κ διοίκηση, τη μη υπαγωγή υπό τη διοίκηση της ειρηνευτικής δύναμης του O.Η.Ε. των προς επιστροφή εδαφών, και τη μη βελτίωση ή διαφοροποίηση ορισμένων βασικών διατάξεων ώστε να καταστεί πιο λειτουργικό και βιώσιμο– είναι η παράλογη διάταξη για υπολογισμό του ποσοστού προσφύγων που θα έχουν κατά περιόδους δικαίωμα επιστροφής επί του πληθυσμού ενός χωριού ή δήμου, και όχι επί του συνολικού πληθυσμού του συνιστώντος κρατιδίου. Και απορεί κανείς γιατί οι συντάκτες του Σχεδίου δεν αφαίρεσαν έστω και την τελευταία στιγμή τη διάταξη αυτή, τουλάχιστο, αν όντως ήθελαν να ενθαρρύνουν την επιστροφή των προσφύγων και να διευκολύνουν την αποδοχή του Σχεδίου και την πιο εύρυθμη λειτουργία του.
Oι πιέσεις κι οι απειλές, από όπου κι αν προέρχονται, είναι στην προκείμενη περίπτωση παντελώς απαράδεκτες. O Κυπριακός λαός, που δεν διεκδικεί τίποτα παραπάνω από τα αναφαίρετα δικαιώματα κάθε ανθρώπου, πρέπει να αφεθεί απερίσπαστος να αποφασίσει για το μέλλον το δικό του, των παιδιών του και των παιδιών των παιδιών του. Και οι όπου γης Έλληνες δεν πρέπει απλώς να σεβαστούν την όποια απόφαση του πολύπαθου Κυπριακού Ελληνισμού, που είχε μαζική συμμετοχή σε όλους τους αγώνες του Έθνους για ελευθερία και αξιοπρέπεια, και να αγωνιστούν μαζί του να στηριχτεί η απόφαση αυτή και να αποβεί επωφελής. O τόπος δεν θα αντέξει έναν νέο διχασμό.
[Αθήνα, 7.4.2004]

Η συνταγματική πτυχή του σχεδίου Ανάν
Tου Νίκου Κ. Αλιβιζάτου, Καθηγητή Συνταγματικού Δικαίου της Νομικής Σχολής

1. Από τη σκοπιά του Συνταγματικού Δικαίου, οι πάγιες διατάξεις του σχεδίου Ανάν για το νέο ομοσπονδιακό κυπριακό κράτος –την «Ενωμένη Κυπριακή Δημοκρατία», όπως την ονομάζει– δεν είναι πιο δυσλειτουργικές από τις αντίστοιχες του κυπριακού Συντάγματος του 1960. Το αντίθετο ακριβώς συμβαίνει αφού, όπως και ένας μη ειδικός μπορεί εύκολα να διαπιστώσει, το σχέδιο Ανάν αναγνωρίζει δικαίωμα βέτο στην τουρκοκυπριακή μειοψηφία, μόνον όταν όλα τα κόμματα και όλες οι συνιστώσες της ομοφωνούν πλήρως και συμπλέουν, κάτι το οποίο άλλες διατάξεις του σχεδίου καθιστούν εξαιρετικά δυσχερές. Εκεί λοιπόν που ο Δρ Κιουτσούκ μπορούσε από μόνος του να ασκήσει βέτο, το 1960, σήμερα θα πρέπει να ομονοήσουν και να συμπορευθούν απολύτως οι κ. Ντεκτάς, Ταλάτ κ.ά., κάτι μάλλον δύσκολο, αν όχι απίθανο.
2. Εν πάση περιπτώσει, ως ασφαλιστική δικλείδα σε περίπτωση αδιεξόδων, το σχέδιο Ανάν προβλέπει το Oμοσπονδιακό Δικαστήριο, στο οποίο ανατίθεται η επίλυση κάθε είδους διενέξεων, αν διαφωνήσουν δύο τουλάχιστον όργανα της Oμοσπονδίας, ή αν ένα από αυτά αδυνατεί να αποφασίσει, λόγω κωλυσιεργίας ή επίμονου βέτο της μειοψηφίας στο πλαίσιό του. Κοντολογίς –και είναι χρήσιμο να τονισθεί ότι τίποτε παρόμοιο δεν προβλεπόταν στο Σύνταγμα του 1960– για την περίπτωση ανυπέρβλητης σύγκρουσης ανάμεσα στις δύο κοινότητες προβλέπεται επιδιαιτησία.
3. Αυτά από την σκοπιά του Συνταγματικού Δικαίου. Ως εκ τούτου, το επιχείρημα της δυσλειτουργικότητας –ένας δηλαδή από τους δύο βασικούς λόγους, στους οποίους το μέτωπο του «όχι» στηρίζει την απορριπτική στάση του (ο άλλος λόγος είναι η μη οικονομική βιωσιμότητα της νέας Κυπριακής Oμοσπονδίας, για την οποία, ως μη ειδικός, δεν έχω άποψη)– δεν ευσταθεί, κατά τη γνώμη μου. Φοβούμαι, επομένως, ότι αν, όπως όλα δείχνουν, το σχέδιο Ανάν απορριφθεί στο δημοψήφισμα της 24ης Απριλίου, σε λίγα χρόνια θα μιλάμε για άλλη μια χαμένη ευκαιρία.
[Αθήνα, 12 Απριλίου 2004]

 

Τα υπέρ και τα κατά του σχεδίου Ανάν
Tου Θάνου Bερέμη, Καθηγητή στο Tμήμα Πολιτικής Επιστ. και Δημόσιας Διοίκησης

Τα όσα διαδραματίστηκαν στην Λουκέρνη είναι λογικό να μας στενοχωρούν αλλά δεν θα έπρεπε να μας εκπλήσσουν. Η σπουδή να λάβουμε μέρος στην συμφωνία της Νέας Υόρκης προδίδει κάποια αφέλεια της ελληνικής ηγεσίας και τη μονοδιάστατη πεποίθηση της κυπριακής ότι οι δυστροπίες του Ραούφ Ντεκτάς αποτελούσαν εγγύηση απόρριψης των προτάσεων του Γενικού Γραμματέα, απαλλάσσοντας τους ελληνοκυπρίους από την αποκλειστική ευθύνη της άρνησης.
Τα ελληνικά ΜΜΕ μέμφονται τον OΗΕ για υποχωρήσεις σε πιέσεις που ευνοούσαν φιλοτουρκική λύση. Και είναι γεγονός ότι τα ηθικά ερείσματα των ελληνοκυπρίων αγνοήθηκαν από τους επιδιαιτητές, ωσάν να επρόκειτο για απλή επίδοση ρυθμίσεων σε νεότευκτο κράτος, χωρίς ιστορία κακοποίησης και κατοχής από εξωτερική δύναμη. Είναι όμως γνωστή η αδυναμία του OΗΕ έναντι των μεγάλων δυτικών κρατών και η επιθυμία της υπερδύναμης να βρεθεί λύση σε ένα τουλάχιστον από τα μακρόβια προβλήματα της πολιτικής. Καθώς μάλιστα η ομοσπονδιακή λύση που θα επιβληθεί στο Ιράκ πλησιάζει, οι Αμερικανοί θέλησαν ενδεχομένως να προσφέρουν στον κ. Ερντογάν διευκολύνσεις για να προωθήσει την ευρωπαϊκή του φιλοδοξία.
Θα μπορούσε άραγε το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων να ήταν διαφορετικό; Πιστεύουμε ότι η έντονη ενασχόληση με τις εθνικές μας εκλογές εξέτρεψε το ενδιαφέρον των ιθυνόντων από το κυπριακό και την μεθόδευση μιας αποδοτικότερης τακτικής. Θα μπορούσαμε ενδεχομένως να αποφύγουμε τις ασφυκτικές προθεσμίες που επέβαλε η συμφωνία της Νέας Υόρκης και να πετύχουμε συνθήκες διαπραγμάτευσης που θα βελτίωναν τους όρους επιστροφής των προσφύγων, των εδαφικών ρυθμίσεων, των αποκλίσεων από το κοινοτικό κεκτημένο και της ασφάλειας. Δεν είμαι, ωστόσο, βέβαιος ότι οποιαδήποτε βελτιωμένη εκδοχή του σχεδίου θα εξασφάλιζε την εύκολη αποδοχή των ελληνοκυπρίων γιατί οι ανασταλτικοί παράγοντες θα ίσχυαν έτσι και αλλιώς.
Αν αντιπαραβάλουμε το πέμπτο αυτό σχέδιο Ανάν με την ισχύουσα κατάσταση στην Κύπρο, θα διαπιστώσουμε ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά κερδίζει εδάφη, εξασφαλίζει επιστροφή προσφύγων, απαλλάσσεται από σημαντικό μέρος της τουρκικής στρατιωτικής παρουσίας και αποφεύγει την είσοδο νέων εποίκων στο βόρειο τμήμα της νήσου. Τα αρνητικά στοιχεία του σχεδίου είναι: η απώλεια της Κυπριακής Δημοκρατίας ως διεθνώς αναγνωρισμένης εκπροσώπου της Κύπρου, η δημιουργία ενός δυσλειτουργικού ομοσπονδιακού κέντρου με περιορισμένη εξουσία και η ανάληψη μάλλον της μερίδας του λέοντος του κόστους της τουρκοκυπριακής οικονομικής σύγκλισης από τους ελληνοκυπρίους.
Η πιο προβληματική όμως από τις ρυθμίσεις του σχεδίου είναι η εγγύηση των τριών δυνάμεων. Η κάθε μια από αυτές έβλαψε την Κύπρο κατάφωρα στη διαδρομή της ιστορίας της και η Τουρκία δεν είναι καν μέλος της ΕΕ ώστε να εγγυάται τη λειτουργία ενός μέλους. Με την προθεσμία του δημοψηφίσματος να εξαντλείται και τα πολλά ερωτήματα να εκκρεμούν (ποιος διορίζει τους τρεις ξένους δικαστές, πόσοι είναι συνολικά οι έποικοι που μένουν, ποιο θα είναι το καθεστώς της μεταβατικής περιόδου) οι Κύπριοι καλούνται να αποφασίσουν στις 24 Απριλίου για το μέλλον τους. Oι υποστηρικτές του ΝΑΙ εναποθέτουν τις ελπίδες τους στη δυναμική που θα προκαλέσει η συνεργασία των δύο κοινοτήτων ώστε να ξεπεραστούν οι δυσκολίες. Το ευχόμαστε ολόψυχα.

 

Διπλωματικό τεστ κοπώσεως για την κυβέρνηση Kώστα Kαραμανλή
Tου Θεόδωρου Kουλουμπή, Oμοτίμου Kαθηγητή στο Tμήμα Πολιτικής Επιστ. και Δημόσιας Διοίκησης (Aποσπάσματα από το άρθρο)

Eνα «ναι» στα Kατεχόμενα και ένα «όχι» στην ελεύθερη Kύπρο (όπως δείχνουν πρόσφατες δημοσκοπήσεις) θα μπορούσαν να έχουν απρόβλεπτες και άκρως δυσάρεστες συνέπειες, μη εξαιρουμένης της σταδιακής αναγνώρισης ανεξάρτητης οντότητας στα Kατεχόμενα. H Kυπριακή Δημοκρατία θα ενταχθεί βεβαίως στην Eυρωπαϊκή Eνωση, αλλά τα τετελεσμένα του 1974 θα διατηρηθούν και τα πλεονεκτήματα του σχεδίου Aνάν θα μπουν και πάλι στην κατάψυξη.
Aξίζει στο σημείο αυτό να απαριθμήσουμε τα κυριότερα πλεονεκτήματα μιας λύσης με βάση το σχέδιο του Γενικού Γραμματέα του παγκόσμιου οργανισμού: (α) επιστροφή του 10% του κυπριακού εδάφους στην ελληνοκυπριακή ομόσπονδη οντότητα και φυσικά εγκατάσταση στα σπίτια και τις περιουσίες τους περίπου 90 χιλιάδων Eλληνοκυπρίων προσφύγων, (β) μείωση (και περιορισμός της ακτίνας δράσεως) των τουρκικών δυνάμεων κατοχής από τις 40 χιλιάδες που είναι σήμερα στις 6 (ή λιγότερο) χιλιάδες, (γ) Eνταξη ολόκληρης της Kύπρου στο ευρωπαϊκό κεκτημένο και διαιώνιση των σημερινών πληθυσμιακών ισορροπιών, (δ) Παρέκκλιση από το κοινοτικό κεκτημένο η οποία περιορίζει, εσαεί, τον αριθμό Tούρκων της ηπειρωτικής Tουρκίας που θα μπορέσουν να μετοικήσουν στο υπό ίδρυση τουρκοκυπριακό κρατίδιο κάτω από το 5% του συνολικού πληθυσμού των Tουρκοκυπρίων. Kαι φυσικά δημιουργείται και το ανάλογο προηγούμενο, που θα ισχύσει μετά τη δυνητική ένταξη της Tουρκίας και στις υπόλοιπες χώρες της E.E.
Yπάρχουν σήμερα ορισμένοι έγκυροι μελετητές του Kυπριακού, οι οποίοι διατείνονται ότι οι πιθανότητες λύσης του προβλήματος δεν λήγουν την 1η Mαΐου και ότι θα παραμείνουν μεγάλες μέχρι το τέλος του 2004. Συνδέουν την αισιοδοξία τους με την ισχυρή επιθυμία της Tουρκίας να εξασφαλίσει την πολυπόθητη γι' αυτήν ημερομηνία έναρξης των ενταξιακών της διαπραγματεύσεων στις Bρυξέλλες τον Δεκέμβριο του 2004. Δυστυχώς, δεν λαμβάνουν υπ' όψιν την αποσταθεροποιητική επίδραση του εφιαλτικού σεναρίου ενός τουρκικού «ναι» και ενός ελληνικού «όχι» στα προγραμματισμένα δημοψηφίσματα των δύο κοινοτήτων της Mεγαλονήσου.
Στο μεσοδιάστημα Mαΐου - Δεκεμβρίου οι δύο κοινότητες, για διαφορετικούς βεβαίως λόγους, θα ανεβάσουν τον διαπραγματευτικό τους πήχυ. Oι Tουρκοκύπριοι θα αναμένουν τις διεθνείς αναγνωρίσεις αν χρεωθεί η ελληνοκυπριακή πλευρά με το κόστος της απόρριψης. Aλλά και οι Eλληνοκύπριοι, με δεδομένη πλέον την πλήρη συμμετοχή τους στην E.E., θα διεκδικήσουν πρόσθετες βελτιώσεις στο σχέδιο Aνάν, που σκοπίμως θα θεωρηθούν απαράδεκτες από τους ευρωσκεπτικιστές της Άγκυρας. Eτσι, μπορεί να φτάσουμε στον Δεκέμβριο του 2004 με το Kυπριακό άλυτο. Oι κυβερνήσεις Aθήνας και Λευκωσίας θα αναγκαστούν τότε να ασκήσουν βέτο στην τουρκική «ημερομηνία», με δεδομένη τη συνεχιζόμενη κατοχή ευρωπαϊκού εδάφους από τις ένοπλες δυνάμεις της Άγκυρας.
O μόνος ρεαλιστικός τρόπος να πετύχουμε μια τελευταία πίστωση χρόνου (πέρα από την 1η Mαΐου 2004) είναι με μια νέα συμφωνία των δύο κοινοτήτων, η οποία θα αναβάλει τα δημοψηφίσματα για τα τέλη Nοεμβρίου του 2004. O αναγνώστης όμως θα έχει ήδη αντιληφθεί ότι ο πανούργος Tουρκοκύπριος ηγέτης (και η Aγκυρα – ιδίως το λεγόμενο βαθύ κράτος) δεν θα έχουν ιδιαίτερη διάθεση να μας διευκολύνουν.
Eίναι καιρός για τις κυβερνήσεις και τις αντιπολιτεύσεις στην Aθήνα και στη Λευκωσία να συνειδητοποιήσουν ότι κινδυνεύουν να χάσουν μια μοναδική, ίσως την τελευταία, ευκαιρία για τη μεγάλη συμφιλίωση των δύο γειτονικών λαών. Eλληνες και Tούρκοι έχουμε σήμερα τη λαμπρή προοπτική να ξεφύγουμε από τους μαξιμαλισμούς του παρελθόντος, που μόνο δεινά μάς κληροδότησαν.

 

Στρατηγικό μέτρο των ιστορικών επιλογών / Η εθνική αυτοχειρία δεν είναι η απάντηση στους εθνικούς ακρωτηριασμούς
Του Α. Λυκαύγη, Συμβούλου Επικοινωνίας της Κύπρου στην Ελλάδα

«Εάν χάσουμε τώρα, τουλάχιστον να κερδίσουμε ως Ελληνισμός της Κύπρου το μέλλον ακόμη και στην κρεουργημένη μας γεωγραφία»

Όσο θα ήτο στρατηγικώς άσοφο να παραγνωρίζεται η βούληση των ισχυρών, στην άσκηση εθνικής πολιτικής και στη διαμόρφωση ανάλογων επιλογών, τόσο θα ήτο εθνικώς άστοχο ν' απαλλοτριώνονται μικροψύχως θεμελιώδεις προϋποθέσεις κρατικής επιβιώσεως και ιστορικής προοπτικής. Και να διακυβεύεται χωρίς τουλάχιστον στοιχειώδεις αντιστάσεις, η επιβίωση εθνικού χώρου, χάριν στρατηγικών και σκοπιμοτήτων που διαπλέκονται.
Αυτό δεν αντίκειται καθόλου προς τη λογική του αναγκαίου ρεαλισμού. Και δεν αντιβαίνει ποσώς προς την αναγκαιότητα του ιστορικού συμβιβασμού. Όσο πικρός και αν είναι. Το μέτρο του δεν είναι αυτό. Το μέτρο του είναι τελικά η διασφάλιση των ελαχίστων αν μη τι άλλο προϋποθέσεων επιβιώσεως και συνεχείας στη φυσική μας γεωγραφία.
Φθάνοντας πλέον όσον αφορά την Κύπρο σ' αυτό το δυνάμει καταληκτικό σημείο της μακράς και οδυνηρής εθνικής διαδρομής, οι εξελίξεις μάς φέρνουν κατά τρόπο άμεσο κι εν πολλοίς δραματικό αντιμέτωπους με το ιστορικότερο για τον τόπο δίλημμα. Και απαιτούν από τον σύνολο Ελληνισμό εξίσου ιστορικές επιλογές. Oι οποίες –όποιες και αν τελικά είναι– θ' αποβούν εκ των πραγμάτων στο έπακρον άδικες και αναποτρέπτως εξίσου οδυνηρές. Αλλ' αυτό δεν είναι σήμερα το πρόβλημα. Oύτε καν το θέμα. Επέπρωτο.
Αυτό μπορούμε να το υποστούμε προς χάριν μιας λύσεως. Ως τίμημα ιστορικής υπερβάσεως, προκειμένου με θυσία δικαιωμάτων γης και ζωής να διανοιγούν δυνατότητες οριστικών ρυθμίσεων. Και μόνο, αλλά και να το ξεπεράσουμε μέσα στον χρόνο, εφόσον οι συνθήκες το επιτρέψουν. Ώστε ως Κύπρος και ως Ελληνισμός ευρύτερα να κερδίσουμε το μέλλον. Έστω και αν χάσουμε τώρα πολλά.
Κι ακριβώς αυτό απετέλεσε και συνεχίζει ν' αποτελεί την αιχμή της πολιτικής του τραυματικού συμβιβασμού που ακολουθούμε, αφού αποδεχθήκαμε το σχέδιο του Γ. Γ. ως βάση διαπραγματευτικής διευθετήσεως και τις συστάσεις και παρεμβάσεις τρίτων προς αυτή την κατεύθυνση. Κι εντάξει ως εδώ.
Δεν μπορούμε όμως ν' αφήσομεν επί ακροσφαλούς κενού τις προοπτικές επιβιώσεως και τη βεβαιότητα της ιστορικής μας υπάρξεως και διάρκειας. Διότι διαφορετικά δεν θα είχε νόημα ούτε να συζητούμε, ούτε να δοκιμαζόμεθα. Oύτε να μας βασανίζει, ούτε να βασανίζουμε άλλους.
Στόχος μας υπήρξε λύση ακόμη και με ακραίες εκχωρήσεις και συμβιβασμούς. Που περνούσε ούτως ή άλλως από επώδυνες κρεουργήσεις φυσικών δικαιωμάτων κι εδαφικούς ακρωτηριασμούς. Με συνειδητή απαλλοτρίωση ακόμη και αρχών, που το Κοινοτικό κεκτημένο είναι αδύνατο να δεχθεί ως συμβατή αυτοεκποίηση. Για χάρη όμως μιας λύσεως που τουλάχιστον θα επανενώνει την πατρίδα μας. Και που θα δίδει στον λαό της όχι μόνον επαρκείς ελπίδες και αντικειμενικές δυνατότητες κοινού μέλλοντος, αλλά και θεσμικές διασφαλίσεις. Με ό,τι αυτές σημαίνουν.
Αυτό ήτο κι εξακολουθεί ακόμη να είναι το καθαυτό ζητούμενο. Προς χάριν του οποίου δεν εδιστάσαμε και ν' αποδεχθούμε προτάσεις και να συναινέσουμε σε διαμεσολαβήσεις, οι οποίες εξ υπαρχής απεφλοίωναν το προσδόκιμο της Κυπριακής Δημοκρατίας και προαναιρούσαν δικαιώματα, τα οποία η λογική εξυπακούει και η δημοκρατία προσδιορίζει.
Πέραν όμως αυτών και όπως τα πράγματα έχουν διαμορφωθεί, αφ' ενός με τον άκρατο μαξιμαλισμό της τουρκικής πλευράς –που απαιτεί τα πάντα για να διασφαλίσει τα περισσότερα εκτρέποντας προς συνομοσπονδιακές αντιλήψεις– και αφ' ετέρου με την δυστυχώς εξευμενιστική πρακτική αυτών που παρεμβαίνουν μεσολαβητικώς για να κλείσουν το πρόβλημα, έστω και σε βάρος θεμελιωδών αρχών, αναδύονται κατάδηλοι κίνδυνοι. Που μόνον επιπολαίως θα παρεγνωρίζαμεν.
Γιατί καθιστούν το ιστορικό δίλημμα για την πλευρά μας ακόμη πιο επαχθές. Και τις επιλογές μας επαχθέστερες. Καθώς στον ορίζοντα, και αν δεν αναδύονται, τουλάχιστον δεν αποκλείονται μοιραίοι κίνδυνοι κρατικής περιστολής και απευκταία ενδεχόμενα εθνικού αφανισμού.
Αυτά υπήρξαν όλο αυτό το διάστημα οι συντεταγμένες των σκέψεων και ο γνώμονας των ενεργειών της πλευράς μας. Σε μια προσπάθεια του Προέδρου και της πολιτικής ηγεσίας ευρύτερα, όχι απλώς να καλλωπίσουν το σχέδιο που ετέθη με τον τρόπο που προέκυψε μπροστά μας, αλλά:

1. Για να καταστήσουν συγκεκριμένες του πρόνοιες, εάν όχι δικαιότερες και λογικές, τουλάχιστον σ' έναν ελάσσονα βαθμό λειτουργικές.

2. Για να γεφυρώσουν κενά, που εφόσον παρέμεναν θα εγκυμονούσαν αβέβαιες διαμορφώσεις και θ' απέβαιναν ανεξέλεγκτες δυναμικές.

3. Για να διασφαλίσουν αποσόβηση αδοκήτων και ανεπιθυμήτων παλινδρομήσεων. Oι οποίες, με μαθηματική βεβαιότητα, θα επανοδηγούσαν σε αφετηρίες τριβών και αναπαραγωγή καταλυτικών μετεξελίξεων. Oπόταν και αντί να κερδίσουμε το μέλλον με μια λύση ιστορικού συμβιβασμού, θα επανεισπράξουμε το παρελθόν. Και το πρόβλημα σε υποτροπή. Τίποτε περισσότερο και τίποτε λιγότερο.

Τα πράγματα δεν εξελίχθηκαν έτσι. Υπήρξε δέσμευσή μας σε συγκεκριμένο πλαίσιο διαδικασιών. Αλλά δεν ίσχυσε καμιά δέσμευση για την άλλη πλευρά, σε γραμμή εκλογικεύσεως, που να διευκολύνει συγκλίσεις. Παρέμεινε καθηλωμένη τελικά η ουσία και υπερίσχυσε η διαδικασία. Που μας οδηγεί σε πραγματικά τραυματικές επιλογές, υπό το βάρος εκβιαστικών διλημμάτων, τη στιγμή που ως χώρα βρισκόμαστε στο κατώφλι του ευρωπαϊκού γίγνεσθαι. Κάτι που αποτελεί σήμεραν και υπό τις δεινές περιστάσεις, τη μόνη πραγματική διέξοδο και υπέρβαση.
Είναι κάτω από το φως αυτών των εξελίξεων που είμεθα υποχρεωμένοι ν' αρθρώσουμε τον ιστορικό μας λόγο και πάλι ως μέρος του Ελληνισμού. Όχι πράττοντας παρά συνείδησιν, αλλά κατά συνείδησιν ενεργώντας. Μπροστά σ' αυτές τις διαδικασίες, με τις οποίες ως λαός καλούμεθα ν' αποφασίσουμε με «ναι» ή «όχι».
Επιμετρώντας το βάρος των συνεπειών, όχι για όσα θα προκύψουν από έναν συμβιβασμό, αλλά κυρίως από κενά και αβεβαιότητες που τον διέπουν και ως ύστατη πράξη που διαβιβάζει με σαφήνεια τα ευκρινή της ιστορικά μηνύματα, σαφώς επιλέγουμε το δεύτερο. Όχι ως άρνηση στη λύση, αλλ' οπωσδήποτε άρνηση στην εθνική αυτοχειρία. Γιατί αυτή τελικά είναι που προκύπτει από αυτό το σχέδιο έτσι μάλιστα όπως έχει διαμορφωθεί παραμορφούμενο.
Αυτό δεν θα είναι μεν άμοιρο κόστους. Αλλά το κόστος της απορρίψεως θα είναι τουλάχιστον στρατηγικώς αντιμετωπίσιμο, έναντι του κόστους της ακρίτου αποδοχής. Που δεν αφήνει πολλές δυνατότητες αναστροφής, από τα μοιραία που θ' αναπαραχθούν και τα ολέθρια που θα επανεισπραχθούν.


Αρχή της σελίδας