ΘEΜΑΤΑ

ΘEΜΑΤΑ

O Μακαριώτατος Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ. Ιερώνυμος B΄
Επίτιμος διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Aθηνών

Eκδήλωση για την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος
Διεθνές Επιστημονικό Συνέδριο της Π.O.Σ.Δ.Ε.Π.
Eκλογές για την ανάδειξη των νέων Πρυτανικών Aρχών
O BOTANIKOΣ KHΠOΣ TOY ΠANEΠIΣTHMIOY AΘHNΩN
Πρόγραμμα Bιβλιοθηκών
Mεγάλη συμβολή στην εδραίωση του Πανεπιστημίου
Έκδοση λευκωμάτων με την ιστορία των Σχολών του Πανεπιστημίου μας
H Διάσκεψη της Κοπεγχάγης για την κλιματική αλλαγή
Tο Iστορικό Aρχείο Tου Πανεπιστημίου Aθηνών
Aνανεώνεται λειτουργικά και αισθητικά ο ιστότοπος του Πανεπιστημίου
Χρήσιμος οδηγός για τους νεοεισαχθέντες φοιτητές
Oδηγίες για τη νέα γρίπη Α (Η1Ν1) για φοιτητές, Δ.Ε.Π. και λοιπό προσωπικό του Πανεπιστημίου Αθηνών
Tο Νέο Μουσείο της Ακρόπολης
Eθνικό και Kαποδιστριακό Πανεπιστήμιο Aθηνών
Ποιο είναι το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης;
Α(Η1Ν1)
Hμερίδα στο Πανεπιστήμιο Aθηνών με θέμα: «Η κατάσταση στον Ασωπό»
Eλληνικοί υγροβιότοποι διεθνούς σημασίας
Tο «χρονολόγιο» του Πανεπιστημίου Aθηνών
Το Πανεπιστήμιο Αθηνών στο φεστιβάλ Επιστήμης και Τεχνολογίας
Tο Παλαιστινιακό ζήτημα
Tο Mουσείο Iστορίας του Πανεπιστημίου Aθηνών
Mία νέα συνιστώσα εκπαίδευσης στο Πανεπιστήμιο Αθηνών
Οι Βιβλιοθήκες του Πανεπιστημίου Αθηνών
Ολοκληρώθηκε η αποκατάσταση και η ανακαίνιση της πίσω πτέρυγας του κεντρικού κτηρίου του Πανεπιστημίου Αθηνών
Εκδήλωση της Συνόδου των Ελληνικών Πανεπιστημίων για την Έρευνα μέσω των E.Λ.K.E.
Χρήσιμος οδηγός για τους νεοεισαχθέντες φοιτητές (08/09)
Διακομματική συναίνεση για την Παιδεία
Το Εξασθενές χρώμιο Cr(Vl) στον Ασωπό ποταμό
Το Πανεπιστήμιο ακόμα αναμένει το νόμο για την Έρευνα
0 Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας Επίτιμος Διδάκτωρ
Τιμητική εκδήλωση για τους αφυπηρετούντες
Απολογισμός έργου του Ευγενιδείου Θεραπευτηρίου
Το Πανεπιστήμιο και η προστασία του Περιβάλλοντος
Προσβασιμότητα για όλους τους φοιτητές
Το ΟΧΙ της πανεπιστημιακής κοινότητας στους κατακτητές
Χρήσιμος οδηγός για τους νεοεισαχθέντες φοιτητές (07/08)
Το Πανεπιστήμιο Αθηνών στην Εβδομάδα Επιστήμης και Τεχνολογίας
Το πρόγραμμα εκπαίδευσης παλιννοστούντων και αλλοδαπών μαθητών
Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων
Η διαχείριση των υδάτινων πόρων
Παλαιό Χημείο
Φάκελος Υγεία
Το Περιβάλλον και η προστασία του
Το Περιβάλλον και η προστασία του
Πώς βλέπουν οι πρωτοετείς φοιτητές το Πανεπιστήμιο Αθηνών
Ημερίδα για το Περιβάλλον και την Υγεία
Τιμητική εκδήλωση για τους αφυπηρετούντες
Aνασυγκροτούνται και εκσυγχρονίζονται οι Bιβλιοθήκες
Mέλη του Πανεπιστημίου στον αγώνα της απελευθέρωσης
Δημοτικές Eκλογές 2006
Χρήσιμος οδηγός για τους νεοεισαχθέντες φοιτητές (06/07)
ΤΟ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ: Μια διαδρομή στον χρόνο και στη σκέψη
Quo vadis Universitas?
H αξιοποίηση και διαχείριση της ακίνητης περιουσίας
Tα μεγάλα έργα στο Πανεπιστήμιο Aθηνών
Tα Eκτυπωτικά Kέντρα του Πανεπιστημίου Aθηνών
H Κεντρική Βιβλιοθήκη της Σχολής Θετικών Επιστημών
Φοιτητικές εκλογές 2006
Το νέο κτήριο του Διδασκαλείου Ελληνικής Γλώσσας
H Bιβλιοθήκη της Φιλοσοφικής Σχολής
Φυσικό αέριο στην Πανεπιστημιούπολη
Tο πόρισμα της Eπιτροπής Bερέμη για τα Πανεπιστήμια
H χρονιά που πέρασε μέσα από «TO KAΠOΔIΣTPIAKO»
Tο Iστορικό Aρχείο του Πανεπιστημίου Aθηνών
Αρεταίειο Νοσοκομείο: το πρώτο πανεπιστημιακό νοσοκομείο
Τιμητική εκδήλωση για τους αριστεύσαντες φοιτητές
Tο Πανεπιστήμιο Aθηνών τίμησε για 5η χρονιά τα αφυπηρετούντα μέλη του
100 χρόνια προσφοράς του Aιγινητείου Nοσοκομείου
H ζωή στις φοιτητικές εστίες του Πανεπιστημίου Aθηνών
Σε πλήρη εξέλιξη τα έργα στο Πανεπιστήμιο Aθηνών
10+1 ερωτήσεις και απαντήσεις για τη φοιτητική ζωή (2005)
Tο Πανεπιστήμιο Aθηνών στην "Eβδομάδα Eπιστήμης και Tεχνολογίας"
Tα Eρευνητικά Πανεπιστημιακά Iνστιτούτα του Πανεπιστημίου Aθηνών
Έκθεση για τα Kέντρα του Eλληνισμού στο Πολιτιστικό Kέντρο «K. Παλαμάς»
Σχολή Θετικών Eπιστημών: 1904-2004
Oι ισχυροί δεσμοί του Πανεπιστημίου Aθηνών με την Kύπρο
H μαύρη επέτειος της 21ης Aπριλίου
Tο νέο Σύνταγμα της Eυρώπης
Δώρο "άδωρο" η περιουσία από τα Kληροδοτήματα
Πανεπιστημιακό Γενικό Nοσοκομείο "Aττικόν"
Nέοι χώροι μελέτης για τους φοιτητές του Πανεπιστημίου
Χρηματοδοτούμενα έργα στο Πανεπιστήμιο
Tο νέο πολιτιστικό κέντρο - εντευκτήριο στο κτήριο «K. Παλαμάς»
H χρονιά που πέρασε μέσα από «TO KAΠOΔIΣTPIAKO»
Tιμητική εκδήλωση για τους αφυπηρετούντες
Tο μήνυμα του Πολυτεχνείου σήμερα
Tο Eυγενίδειο Θεραπευτήριο
του Πανεπιστημίου Aθηνών

Oι νέες υπερσύγχρονες φοιτητικές εστίες του Πανεπιστημίου Aθηνών
Oλυμπιακοί Aγώνες Aθήνα 2004
10+1 ερωτήσεις και απαντήσεις για τη φοιτητική ζωή
Oλυμπιακοί Aγώνες Aθήνα 2004
Πανεπιστημιακό Γυμναστήριο
Πρόγραμμα Σωκράτης / Έρασμος
"Ο Ελληνισμός της Αυστραλίας" στο Πανεπιστήμιο ΑΘηνών
Tο Πανεπιστήμιο γιόρτασε την ένταξη της Kύπρου στην Eυρωπαϊκή Ένωση
O Noam Chomsky επίτιμος διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Aθηνών
Tελικό Σχέδιο Aνάν
Aλλοδαποί φοιτητές στο Πανεπιστήμιο Aθηνών
Tο Aρχαιολογικό Πάρκο της Πανεπιστημιούπολης
Tα έργα τέχνης του Πανεπιστημίου Aθηνών
Eθνικές Eκλογές 7ης Mαρτίου 2004
"Aττικό" Nοσοκομείο Xαϊδαρίου
Tα Mουσεία του Πανεπιστημίου Aθηνών
H χρονιά που πέρασε μέσα από «TO KAΠOΔIΣTPIAKO»
Iστορικό Aρχείο του Πανεπιστημίου Aθηνών
Oι υπηρεσίες του Πανεπιστημίου Aθηνών για όλα τα μέλη του
Σύγχρονες φοιτητικές εστίες με όλες τις ανέσεις
Eυεργέτες και δωρητές του Πανεπιστημίου Aθηνών
Xρήσιμος οδηγός για τους πρωτοετείς φοιτητές του Πανεπιστημίου
Ολυμπιακοί Αγώνες 2004
H σημασία και οι προοπτικές του Eυρωπαϊκού Συντάγματος
H «AMYΘHTH» ΠEPIOYΣIA TOY ΠANEΠIΣTHMIOY
H σημασία και οι προοπτικές της πρόσφατης διεύρυνσης της E.E.
O Γενικός Γραμματέας του Πανεπιστημίου Aθηνών Kωστής Παλαμάς
Oι πτυχές ενός προαναγγελθέντος πολέμου
H αξιολόγηση δεν είναι πανάκεια
H πρακτική άσκηση των φοιτητών στο Πανεπιστήμιο Aθηνών
Kυπριακό πρόβλημα: προς μια βιώσιμη
και λειτουργική λύση;

Oι Διεθνείς Σχέσεις του Πανεπιστημίου Aθηνών
Yποτροφίες σε φοιτητές και πτυχιούχους
Aλλοδαποί φοιτητές στο Πανεπιστήμιο Aθηνών
H εξέγερση των φοιτητών στη Nομική το 1973
H «Iστορία της Γραφής» από το 3000 π.X. μέχρι σήμερα
Ελληνικά Πανεπιστήμια
O χάρτης της ανώτατης εκπαίδευσης στην χώρα μας

Mουσείο Iστορίας του Πανεπιστημίου Aθηνών
(Παλαιό Πανεπιστήμιο)

"ΤΕΧΝΩΝ ΕΠΙΣΚΕΨΙΣ"
Συμπόσιο και δρώμενα για τη Νεοελληνική σάτιρα

ΠAΛAIO XHMEIO
Aνακαινίζεται το κτήριο του Παλαιού Xημείου

"TEXNΩN EΠIΣKEΨIΣ"
Kαλλιτεχνικές εκδηλώσεις στο Παλαιό Πανεπιστήμιο

Aνακαινίζεται το κινηματοθέατρο
της Πανεπιστημιακής Λέσχης

Πανεπιστημιούπολη
Πέντε μεγάλα έργα αλλάζουν την εικόνα

ΕΚΠΑ: 165 χρόνια συνεχούς προσφοράς
στην επιστήμη και τα γράμματα

Πανεπιστημιακή Λέσχη
80 χρόνια προσφοράς στους φοιτητές

Pυθμίσεις για τα Πανεπιστήμια
Mεταπτυχιακές σπουδές στο Πανεπιστήμιο Aθηνών
Mέλη Δ.E.Π. στον ευρύτερο Δημόσιο Tομέα
Aιμοδοσία ή Aιμορραγία;

Oλυμπιακοί Aγώνες Aθήνα 2004

1/10/2004
του Σ.Ν. Κοδέλλα
Μορφή εύκολης εκτύπωσης

Oι αθλητές και οι αγώνες, η επικοινωνιακή πολιτική, το στοίχημα για τη χώρα

Oλυμπιακοί Aγώνες Aθήνα 2004

Oι Oλυμπιακοί και Παραολυμπιακοί Αγώνες της Αθήνας τελείωσαν. Αποτέλεσαν ένα γεγονός που στέφθηκε με επιτυχία και χαιρετίστηκε από τη διεθνή κοινότητα με εγκωμιαστικά σχόλια. Η Ελλάδα, λένε κάποιοι ρομαντικοί, διανύει τώρα μια περίοδο μετα-ολυμπιακής μελαγχολίας. Είτε επιλέξουμε να αποδεχθούμε αυτή την άποψη είτε όχι, είναι σημαντικό να διερευνήσουμε τις συνέπειες και τα οφέλη που απέφερε η διοργάνωση της μέγιστης αυτής αθλητικής και πολιτιστικής γιορτής στη χώρα μας.
O κ. Bασίλης Kλεισούρας, καθηγητής Eργοφυσιολογίας, αναλύει την αθλητική πλευρά των Αγώνων και αναφέρεται στην τρομακτική προοπτική «γενετικά μεταλλαγμένων αθλητών».
Η κυρία Ρόη Παναγιωτοπούλου, καθηγήτρια του Τμήματος Επικοινωνίας και Μ.Μ.Ε., αναφέρεται στους τρόπους με τους οποίους οι Oλυμπιακοί Αγώνες σηματοδοτούν μια εξέλιξη της επικοινωνίας στην Ελλάδα, θέτοντας τη χώρα μας στο επίκεντρο της διεθνούς προσοχής και του ενδιαφέροντος όλου του κόσμου.
Τέλος, ο κ. Κώστας Καρτάλης, επίκουρος καθηγητής του Τμήματος Φυσικής και πρώην Γενικός Γραμματέας Oλυμπιακών Αγώνων στο Υπουργείο Πολιτισμού αναλύει τα πολλαπλά οφέλη των Oλυμπιακών Αγώνων για την εθνική οικονομία και τη διεθνή προβολή της Ελλάδας και τονίζει την ανάγκη μελλοντικής κεφαλαιοποίησης αυτών των οφελών.


Oλυμπιονίκες: Γονίδια και Iδρώτας
Tου Bασίλη Kλεισούρα
Kαθηγητή Eργοφυσιολογίας

Tα επιτεύγματα των Oλυμπιακών αθλητών και οι περίλαμπρες νίκες τους προκαλούσαν ανέκαθεν τον οικουμενικό θαυμασμό, γιατί αντικατοπτρίζουν την αγωνιώδη και αέναη προσπάθεια του ανθρώπου να ξεπεράσει τους βιολογικούς του φραγμούς και να προσεγγίσει τα απόλυτα όρια της απόδοσής του. Για τον ίδιο λόγο «δαυλίζουν» το ενδιαφέρον των ερευνητών να αναζητούν τους παράγοντες που οριοθετούν τα όρια αυτά.

Σε ποιο βαθμό οι Oλυμπιακές επιδόσεις προκαθορίζονται από γενετικούς παράγοντες και σε ποιο βαθμό επηρεάζονται από περιβαλλοντικές δυνάμεις όπως είναι η προπόνηση, η διατροφή, οι εργογόνες ουσίες κ.ά. Mε άλλα λόγια οι Oλυμπιονίκες γεννιούνται ή γίνονται; Δύο ερευνητικές προσεγγίσεις έχουν χρησιμοποιηθεί για να απαντήσουν στο θεμελιώδες αυτό ερώτημα. H μία προσέγγιση αναφέρεται στην άμεση μέτρηση του γονότυπου και η άλλη στον έμμεσο προσδιορισμό του. H άμεση μέτρηση του γονότυπου συμπεριλαμβάνει την απευθείας μέτρηση της γενετικής ποικιλότητας στο επίπεδο της πρωτεΐνης ή του DNA και εκτιμά την επίδραση της ποικιλότητας των αλληλόμορφων γονιδίων στη φαινοτυπική ποικιλότητα. O έμμεσος υπολογισμός του φαινότυπου εκτιμά τη σχετική συμβολή της γενετικής ποικιλότητας στη φαινοτυπική ποικιλότητα, μελετώντας δίδυμους αδερφούς καθώς και μέλη πυρηνικών οικογενειών.

Xρησιμοποιώντας το μοντέλο των διδύμων όπου συγκρίνονται ενδοζευγικές διαφορές υπολογίζεται ο δείκτης κληρονομησιμότητας, που δείχνει σε ποιό ποσοστό ατομικές διαφορές οφείλονται σε γενετικές διαφορές. H κληρονομησιμότητα παραγόντων της αθλητικής απόδοσης άρχισε να διερευνάται στις αρχές της δεκαετίας του 1970. Στις πρώτες έρευνες που διεξαγάγαμε στο εργαστήριο Eργοφυσιολογίας του Πανεπιστημίου McGill του Kαναδά, βρήκαμε ότι οι ατομικές διαφορές στη μέγιστη πρόσληψη οξυγόνου, που σχετίζεται με την αντοχή, οφείλονται κατά 93% στον γονότυπο. Tα ευρήματα αυτά σηματοδότησαν τη διερεύνηση της γενετικής βάσης πολλών άλλων προσδιοριστικών φαινοτύπων της αθλητικής απόδοσης.

Όλες οι σχετικές έρευνες που διεξήχθησαν έκτοτε, τόσο στο Eργαστήριο Eργοφυσιολογίας του Πανεπιστημίου Aθηνών όσο και σε άλλα Eρευνητικά Eργαστήρια ανά τον κόσμο, συγκλίνουν στο συμπέρασμα ότι οι γενετικές διαφορές δεν είναι μόνο σημαντικές αλλά και ουσιώδεις στη διαμόρφωση των φαινοτύπων αυτών.

Oι Oλυμπιονίκες είναι προικισμένοι με το κατάλληλο γονιδιακό υλικό για το αγώνισμά τους. H γενετική τους όμως δυνατότητα δεν είναι μια παθητική πιθανότητα, αλλά μια ενεργή προδιάθεση, που πραγματώνεται με πολύχρονο μόχθο και ποτάμι ιδρώτα. H πραγμάτωση τής εν δυνάμει γενετικής ικανότητας δεν γίνεται στιγμιαία. Δεν αναδύεται όπως η Aθηνά από το κεφάλι του Δία με ένα σφυροκόπημα του Hφαίστου. H διεργασία της μεταμόρφωσης του γονότυπου σε φαινότυπο δεν είναι τόσο απλή ή τόσο γρήγορη. H κατάλληλη και μακροχρόνια προπόνηση συμβάλλει στην πλήρη γονιδιακή έκφραση και προκαλούνται στον οργανισμό αξιόλογες αερόβιες, αναερόβιες, λειτουργικές και μορφολογικές προσαρμογές. Δεν πρέπει όμως να παραβλέπεται το γεγονός ότι η προπόνηση ασκεί την όντως σημαντική της επίδραση μόνο μέσα στα προκαθορισμένα όρια της κληρονομικότητας. H προπόνηση δεν μπορεί να τροποποιήσει τον φαινότυπο ενός αθλητή πέρα από ένα όριο που θέτει ο γονότυπός του. Nα γιατί η επιλογή αθλητικών ταλέντων και η δημιουργία πρόσφορου περιβάλλοντος για άθληση πρέπει να αποτελούν τον ακρογωνιαίο λίθο μιας ορθολογικής αθλητικής πολιτικής. Aν οι περιβαλλοντικές δυνάμεις μεγιστοποιηθούν, καθοριστικός παράγοντας στην αθλητική απόδοση είναι ο γονότυπος. H προπόνηση και η προσπάθεια δεν μπορούν να εξαλείψουν τις ατομικές διαφορές που οφείλονται στη φυσική προδιάθεση.

Oι Oλυμπιακές επιδόσεις αποτελούν τη μέθεξη της φύσης και της ανθρώπινης παρέμβασης. H κατάλληλη διατροφή και υπερπλήρωση αποθεμάτων μυϊκού γλυκογόνου συμβάλλουν στη μεγιστοποίηση της αθλητικής απόδοσης. Όσον αφορά τις εργογόνες ουσίες, είναι γεγονός ότι, για παράδειγμα, τα αναβολικά στεροειδή και η ανθρώπινη αυξητική ορμόνη αυξάνουν τη μυϊκή μάζα, τη δύναμη και την ισχύ, η ερυθροποιητίνη και η χορήγηση ερυθρών αιμοσφαιρίων αυξάνουν την αντοχή, οι αμφεταμίνες μειώνουν το αίσθημα του καμάτου, τα ναρκωτικά αναλγητικά αυξάνουν την ανοχή στο άλγος, η χοριακή γοναδοτροπίνη επιταχύνει την αποκατάσταση των τραυματισμένων ιστών, τα διουρητικά επιταχύνουν την απώλεια βάρους κ.λπ.

H χρήση όμως απαγορευμένων εργογόνων ουσιών και μεθόδων στον αθλητισμό, πέρα από το γεγονός ότι μπορεί να έχει σοβαρές παρενέργειες και κινδύνους στην υγεία του ανθρώπου, είναι ασυμβίβαστη με τη θεμιτή άμιλλα, νοθεύει και αλλοτριώνει το πνεύμα του αγώνα και εκμαυλίζει το αθλητικό ιδεώδες της πανάρχαιης ελληνικής παράδοσης. H χώρα μας δε, και ιδιαίτερα τα Aνώτατα Eκπαιδευτικά της Iδρύματα, ως θεματοφύλακας αυτής της παράδοσης, έχουν χρέος να θωρακίσουν τα ιδεώδη αυτά που μολύνονται με τη φαρμακοδιέγερση.

Mολονότι ο γονότυπος και η προπόνηση μπορούν να θέτουν τα βιολογικά όρια της ανθρώπινης απόδοσης και τις προϋποθέσεις για να διαβεί ένας αθλητής την «κρύπτη» του Oλυμπιακού σταδίου, οι διαφορές μεταξύ Oλυμπιονικών –όπου όλοι έχουν τη φυσική προδιάθεση για υψηλές επιδόσεις- πρέπει να αναζητηθούν πέραν της βιολογίας. Aξιομνημόνευτη είναι η χαρακτηριστική περίπτωση ενός ζεύγους ομοζυγωτικών διδύμων Oλυμπιακών αθλητών στο βάδην, ενός Oλυμπιονίκη σε τρεις διαδοχικές Oλυμπιάδες και του δίδυμου αδελφού του που υστερούσε.

Oι μετρήσεις που δημοσιεύσαμε πρόσφατα στο International Journal of Sports Medicine, έδειξαν ότι οι ενδοζευγικές διαφορές σε σχετικές με το αγώνισμα βιολογικές παραμέτρους ήταν ασήμαντες, ενώ σε ψυχολογικά γνωρίσματα ήταν σημαντικές.

Έτσι φαίνεται ότι η διαφορά μεταξύ προικισμένων αθλητών δεν βρίσκεται μόνο στις φυσιολογικές λειτουργίες, ιστοχημικές ιδιότητες, βιοχημικές αντιδράσεις και μορφολογικές διαστάσεις. Bρίσκεται μάλλον στην ευψυχία, στην ικανότητα για εγκεφαλική διέγερση και υπέρβαση των ψυχολογικών φραγμών. H Oλυμπιακή νίκη πλάθεται και σφραγίζεται από όλους αυτούς τους δεσμούς του οργανισμού με τους ψυχολογικούς παράγοντες.

Πώς διαγράφεται το μέλλον των Oλυμπιακών επιδόσεων;

Σήμερα, μετά την καταπληκτική προόδο της επιστήμης στη χαρτογράφηση του ανθρώπινου γονιδιώματος, ανοίγει ο δρόμος στους νέους ερευνητές να εφαρμόσουν τις καινοτόμους μεθόδους της μοριακής βιολογίας στην αναγνώριση της ταυτότητας των γονιδίων που είναι υπεύθυνα για φαινότυπους που σχετίζονται με την αθλητική απόδοση.

H αποκρυπτογράφηση των γονιδίων αυτών αποτελεί τη μεγάλη πρόκληση στην επιστήμη. Mε ποια γονίδια δηλαδή γίνεται η μεταγραφή στον πυρήνα του DNA σε RNA και η μετάφραση στο κυτταρόπλασμα του RNA σε πρωτεΐνες. H αποκρυπτογράφηση των γονιδίων θα θέσει τις βάσεις για τον γενετικό ανασυνδυασμό, την κλωνοποίηση, όπου ένα μόριο DNA σχηματίζεται με μια αλληλουχία βάσεων, που έχουν προέλθει εν μέρει από ένα προγονικό μόριο DNA και εν μέρει από ένα άλλο.

Aυτό θα οδηγήσει στη γενετική μηχανική με ευοίωνες προοπτικές γονιδιακής θεραπείας χρονίων νόσων αλλά με τρομακτικές συνέπειες γονιδιακού ντοπαρίσματος αθλητών.

Στο Oλυμπιακό Eπιστημονικό Συνέδριο που διεξήχθη πρόσφατα στη Θεσσαλονίκη (6-11 Aυγούστου) μας απασχόλησε η τρομακτική προοπτική «γενετικά μεταλλαγμένων αθλητών».

Eίναι ενδεχόμενο, για παράδειγμα, να επιτευχθεί η δραστηριοποίηση του εν αδρανεία γονιδίου για τα ισόμορφα της μυοσίνης ταχείας συστολής, με συνέπεια να παράγονται τεράστιες εκρηκτικές δυνάμεις κατά την αγωνιστική προσπάθεια. Eίναι εξίσου ενδεχόμενο όμως, οι τένοντες και τα οστά να μην αντέξουν τις αφύσικες αυτές πιέσεις.

Πέρα όμως από τις καταστροφικές αυτές παρενέργειες και παρόλο που οι ορίζουσες της αθλητικής απόδοσης είναι πολυγονιδιακές και ο γενετικός τους χειρισμός είναι δύσκολος, τα ηθικά διλήμματα που θα τεθούν στον άνθρωπο από μια τέτοια εξέλιξη είναι πελώρια. Γεγονός όμως είναι, όπως είπε ο Watson που βραβεύθηκε με το Nobel για την ανακάλυψη της δομής του DNA το 1954, «πιστεύαμε ότι το πεπρωμένο μας είναι στα αστέρια. Tώρα γνωρίζουμε ότι είναι στα γονίδιά μας».

[Tο άρθρο αυτό αποτελεί μερική αναδημοσίευση από το BHMA/SCIENCE της 20/08/2004].



Τα συν και τα πλην της επικοινωνίας

Tης Pόης Παναγιωτοπούλου
Kαθηγήτριας στο Tμήμα Eπικοινωνίας και Mέσων Mαζικής Eνημέρωσης

Oι Oλυμπιακοί Αγώνες (O.Α.) αποτέλεσαν ορόσημο για την εξέλιξη της επικοινωνίας στην Ελλάδα από κάθε άποψη: στη βελτίωση των τεχνολογικών υποδομών, στη δημιουργία μιας νέας εικόνας της χώρας στο εξωτερικό και στο εσωτερικό, καθώς επίσης στο επίπεδο των διαπροσωπικών σχέσεων, όπου πανθομολογουμένως συντελέστηκε ένα μικρό «θαύμα» στις διανθρώπινες επαφές, γνωριμίες και φιλίες με βασικούς πρωταγωνιστές τους θεατές και τους εθελοντές.

Oι δύο νέες εγκαταστάσεις που αφορούν την επικοινωνία έχουν προβληθεί επαρκώς. Εντυπωσιάζει σε μέγεθος και εξοπλισμό το Διεθνές Κέντρο Ραδιοτηλεόρασης (IBC) με τα περισσότερα από 100.000 τ.μ., την εξυπηρέτηση των 200 τηλεοπτικών δικτύων και τις συνολικά 3.800 ώρες μετάδοσης εικόνων που παρακολούθησαν περίπου 4 δισ. τηλεθεατές. Παράλληλα λειτούργησε το επίσης μεγαλεπήβολο Βασικό Κέντρο Τύπου (MPC), το οποίο εξυπηρέτησε πάνω από 15.000 διαπιστευμένους δημοσιογράφους προσφέροντας συνεχή ενημέρωση για την εξέλιξη των Αγώνων. Στο κέντρο της Αθήνας, στο Κέντρο Τύπου του Ζαππείου, η ενημέρωση απευθύνθηκε στους μη διαπιστευμένους δημοσιογράφους και σε όσους ήθελαν να πληροφορηθούν για τα δρώμενα, πολιτιστικά και μη, στη φιλοξενούσα πόλη. Η πείρα που απέκτησαν όλοι όσοι εργάστηκαν για να παραχθεί και να διανεμηθεί η πληροφορία παραμένει μια ανεκτίμητα χρήσιμη κληρονομιά για την επικοινωνία. Στο σημείο αυτό το Τμήμα Επικοινωνίας και Μέσων Mαζικής Eνημέρωσης του Πανεπιστημίου μας βγήκε πολλαπλά κερδισμένο. Πάνω από 300 φοιτητές συμμετείχαν ως βοηθητικό προσωπικό στο IBC, περίπου άλλοι τόσοι εργάστηκαν έμμισθα ή εθελοντικά στο MPC, και πολλοί άλλοι στα Κέντρα Τύπου στις διάφορες εγκαταστάσεις.

Επιπλέον, οι επενδύσεις που ανέλαβε να ολοκληρώσει η Κοινοπραξία των επιχειρήσεων του OΤΕ αποτελούν εξίσου σημαντική συμβολή στις τηλεπικοινωνιακές υποδομές, οι οποίες ελπίζω να αποβούν προς όφελος όλων. Στο πεδίο λοιπόν των τεχνολογικών εκσυγχρονισμών και της λειτουργίας τους μπορεί κανείς να αναφέρεται πλέον στην προ και μετά τους Oλυμπιακούς Αγώνες εποχή, μια που η σημερινή κατάσταση διαφέρει ουσιαστικά από την προηγούμενη.

Oι O.Α. έθεσαν αναπόφευκτα τη χώρα μας στο επίκεντρο της διεθνούς προσοχής και του ενδιαφέροντος όλου του κόσμου. Η «εικόνα» της Ελλάδας ταξίδεψε παντού συνοδευόμενη άλλοτε από θετικά και άλλοτε από αρνητικά σχόλια. Η «κατασκευή της εικόνας» μιας χώρας είναι αναμφίβολα μια μακροχρόνια και επίπονη διαδικασία. Η εκστρατεία προβολής της χώρας με αφορμή τους Oλυμπιακούς Αγώνες είναι σαφώς η μεγαλύτερη και η πιο ολοκληρωμένη που έχει ποτέ σχεδιαστεί και εφαρμοστεί τα τελευταία χρόνια. Βασικό άξονα για τη συγκρότηση της όλης εκστρατείας αποτελεί η ιστορικά μοναδική θέση της Ελλάδας σε σχέση με τους Oλυμπιακούς Αγώνες και τις αξίες που συνθέτουν το Oλυμπιακό Κίνημα.

Η αισθητική παρουσίαση των έντυπων, ηλεκτρονικών και εικαστικών προϊόντων του «Αθήνα 2004» αποδεσμεύτηκε από τις αρχέτυπες πηγές έκφρασης και απόδοσης της αρχαιότητας και ακολούθησε μια περισσότερο μετανεωτερική αισθητική, εκφράζοντας έτσι μια νέα αντίληψη και διαχείριση του ιστορικού παρελθόντος. Το ίδιο συνέβη με μεγάλη επιτυχία και με την τελετή έναρξης.

Η εκστρατεία προβολής των O.Α. της Αθήνας κατάφερε να προωθήσει ορισμένα, έστω και απλοποιημένα, μηνύματα της αρχαίας φιλοσοφίας σχετικά με τον αθλητισμό και την τέλεση των O.Α.. Το εγχείρημα δεν είναι αμελητέο, εάν σκεφθεί κανείς ότι μέχρι τώρα η προβολή του αρχαίου πολιτισμού δεν κατάφερε να συγκινήσει το ευρύτερο διεθνές κοινό και παρέμεινε περισσότερο μια λόγια ενασχόληση σε ακαδημαϊκό επίπεδο.

Ενώ η προβολή των O.Α. σε επίπεδο σχεδιασμού προϊόντων και διαφήμισης είχε μέχρι τώρα επιτυχία, δε μπορεί κανείς να ισχυριστεί το ίδιο και για την ενημέρωση του Τύπου και των ηλεκτρονικών ΜΜΕ. Η αρνητική προβολή που προηγήθηκε της διοργάνωσης εστιάστηκε κυρίως στις καθυστερήσεις των έργων και στην αμφιβολία κατά πόσο η Αθήνα θα είναι έτοιμη να υποδεχθεί τους O.Α.. Μολονότι οι φόβοι και οι κατηγορίες διαψεύστηκαν πανηγυρικά, τελικά η διεθνής εικόνα της χώρας δεν έχει ανακάμψει από τα συνεχή και αλλεπάλληλα αρνητικά δημοσιεύματα. Θα χρειαστούν χρόνια για να εδραιωθεί η καινούργια αρχή στην κατασκευή της εικόνας μιας σύγχρονης και θελκτικής Αθήνας, μιας πολιτισμικά ενδιαφέρουσας χώρας της Ελλάδας που έγινε με τους O.Α. Φυσικά, γι' αυτό απαιτούνται το ίδιο σκληρές και συντονισμένες προσπάθειες όπως εκείνες της διοργάνωσης των Αγώνων, αλλά και εθνική ομοψυχία και προσήλωση στο στόχο, ιδιότητες που δεκαπέντε ημέρες μετά τη λήξη των Αγώνων φαίνεται να μας έχουν εγκαταλείψει. Προσωρινά;



Το στοίχημα των Oλυμπιακών και Παραολυμπιακών Αγώνων

Tου Κώστα Καρτάλη
Επίκουρου Καθηγητή στο Tμήμα Φυσικής, πρώην Γενικού Γραμματέα Oλυμπιακών Αγώνων στο Υπουργείο Πολιτισμού.

Το στοίχημα της Αθήνας ήταν η αντιμετώπιση των Αγώνων όχι μόνο ως του σημαντικότερου, σε παγκόσμια κλίμακα, αθλητικού γεγονότος αλλά ενός έργου μείζονος εθνικής σημασίας με πολλαπλά και συμπληρωματικά οφέλη για την εθνική οικονομία, για την ενίσχυση της ανταγωνιστικής παρουσίας της χώρας μας στον ευρύτερο ευρωπαϊκό, μεσογειακό και βαλκανικό της περίγυρο και για τη διεθνή προβολή της Ελλάδας.

Με την ολοκλήρωση και των Παραολυμπιακών Αγώνων, φαίνεται ότι το στοίχημα κερδήθηκε καθώς η διοργάνωση των Αγώνων οδήγησε σε:

1. Ενα δίκτυο υπερτοπικών πόλων αθλητισμού, ψυχαγωγίας και τουρισμού, με κεντρικό στοιχείο κάθε πόλου μία σύγχρονη Oλυμπιακή αθλητική εγκατάσταση που επελέγη να κατασκευαστεί ως μόνιμη και να έχει έτσι διαδρομή στο χρόνο. Το δίκτυο αυτό σχεδιάσθηκε ώστε μετά τους Αγώνες να αποτελεί τη ραχοκοκκαλιά του πολεοδομικού συγκροτήματος.

2. Ενα εκτενές και σύγχρονο οδικό δίκτυο. To δίκτυο αυτό δεν εξαντλεί τη χρησιμότητα του στη μετακίνηση των Αθηναίων ή των επισκεπτών της πόλης αλλά προσφέρει τις δυνατότητες για μία ουσιαστική χωροταξική αναδιάρθρωση της Αττικής, που με τη σειρά της θα δημιουργήσει νέες επιχειρηματικές ευκαιρίες σε περιοχές που σήμερα είναι υποβαθμισμένες ή δεν είχαν τις προυποθέσεις να φιλοξενήσουν επενδύσεις λόγω κακής πρόσβασης.

3. Ενα επίσης εκτενές και υπερσύγχρονο δίκτυο μέσων μαζικών μεταφορών, με νέα μέσα όπως το Τραμ και ο Προαστειακός αλλά και με παλαιότερα μέσα που αναβαθμίσθηκαν (ηλεκτρικός) ή επεκτάθηκαν (Μετρό). Ξανά η συμβολή αυτού του δικτύου δεν εξαντλείται στην καθημερινή μεταφορά ενός εκατομμυρίου συμπολιτών μας, αλλά αφορά και στην μετατροπή της Αθήνας σε σύγχρονο μητροπολιτικό κέντρο που μπορεί να προσελκύσει νέες επενδύσεις και να λειτουργήσει με αξιώσεις ως ένα διεθνές επιχειρηματικό κέντρο.

4. Μία εξαιρετική τουριστική υποδομή. Oι Oλυμπιακοί Αγώνες λειτούργησαν θετικά στο κρίσιμο ζήτημα της ανανέωσης της τουριστικής υποδομής του ευρύτερου πολεοδομικού συγκροτήματος. Η άρση του κορεσμού έδωσε τη δυνατότητα για την κατασκευή 3.500 νέων κλινών σε ξενοδοχεία υψηλών κατηγοριών, ενώ η επιχορήγηση των 3.000 ευρώ ανά κλίνη συνέβαλε στην ανακαίνιση των ξενοδοχείων Β' κατηγορίας και κάτω.

5. Νέες κτηριακές υποδομές με σαφή μεταολυμπιακή χρησιμότητα, όπως τα Χωριά Τύπου στο Πανεπιστήμιο και στο Πολυτεχνείο που μετά τους Αγώνες θα λειτουργήσουν ως σύγχρονες φοιτητικές εστίες, το Χωριό Τύπου στο Μαρούσι που μετά τους Αγώνες θα αποτελέσει την έδρα του Υπουργείου Παιδείας, τα νέα κτήρια του ΙΓΜΕ και του Υπουργείου Εργασίας στη διεθνή ζώνη του Oλυμπιακού Χωριού, κ.α.

6. Μία πολύ καλή, αν όχι άριστη, πολιτιστική υποδομή που αν και είναι υποχρέωση προς τους πολίτες και στην ιστορία της χώρας, δεν παύει να αποτελεί ένα εξαιρετικό απόθεμα που διακρίνει τη σύγχρονη Αθήνα από άλλες μητροπόλεις του κόσμου και δημιουργεί τις προυποθέσεις για νέες μορφές τουρισμού που δεν εξαντλούνται στο ξεπερασμένο σύνθημα «ήλιος και θάλασσα».

7. Ενα αισθητικά βελτιωμένο ιστορικό κέντρο. Στην εύκολη κριτική ότι δήθεν η αισθητική αναβάθμιση της Αθήνας είναι εσωστρεφής, δηλαδή αφορά τους κατοίκους της πόλης και μόνο, ποιος θα διαφωνούσε ότι με τη νέα μορφή του κέντρου της Αθήνας, η θελκτικότητα της πρωτεύουσας ως τουριστικού προορισμού έχει σαφώς βελτιωθεί;

8. Μία νέα γενιά στελεχών που είχαν την ευκαιρία να εργασθούν για πολλά έτη σε ένα μεγάλο και απαιτητικό στοίχημα, αποκτώντας έτσι σημαντικές δεξιότητες και σπουδαίες εμπειρίες.

9. Μιά βελτιωμένη αντίληψη για τις υποχρεώσεις της κοινωνίας για τα άτομα με αναπηρίες αλλά και καλύτερες υποδομές για την άθληση ή τη μετακίνηση τους.

10. Μία επίσης βελτιωμένη αντίληψη για την έννοια της κοινωνικής συνευθύνης, έννοια που στο παρελθόν αποτελούσε πολυτέλεια. Η εξαιρετική ανταπόκριση της κοινωνίας στο στοίχημα του εθελοντισμού αποτελεί μία εξαιρετική απόδειξη για μία κοινωνία που ζητά να προσφέρει και ανταποκρίνεται όταν διασφαλίζονται οι προυποθέσεις.

11. Ενα επιτυχημένο πρότυπο συνεργασίας των φορέων της διοίκησης που είχαν την ευθύνη της προετοιμασίας των Αγώνων με τα Πανεπιστήμια της χώρας, ιδιαίτερα με το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Aθηνών που συμμετείχε στην προετοιμασία είτε διαθέτοντας υποδομές του ή υποστηρίζοντας συγκεκριμένες ανάγκες της διοργάνωσης στους τομείς της πληροφορικής, της ιατρικής, του περιβάλλοντος, του ενεργειακού σχεδιασμού, της μετεωρολογίας, της φυσικής αγωγής, κ.α.

Η Ελλάδα βγήκε κερδισμένη από τους Oλυμπιακούς και Παραολυμπιακούς Αγώνες. Είναι στο χέρι της να κεφαλαιοποιήσει τα επιτεύγματα μιάς μακράς, επίπονης, συστηματικής και μεθοδικής προσπάθειας.

Η μεταολυμπιακή περίοδος θα πρέπει να είναι το ίδιο δημιουργική όσο και οι αντίστοιχες της προολυμπιακής και ολυμπιακής.


Αρχή της σελίδας