ΤΟ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ


Ειδήσεις - Επικαιρότητα #41
1/3/2004
Κείμενο: Συντακτική Ομάδα

Ειδήσεις - Επικαιρότητα


Συνέντευξη με τον Πρόεδρο του Τμήματος Mεθοδολογίας, Iστορίας και Θεωρίας της Eπιστήμης κ. Π.Α. Γέμτο

Το Τμήμα Μεθοδολογίας, Ιστορίας και Θεωρίας της Επιστήμης (Μ.Ι.Θ.Ε.) ιδρύθηκε το 1993 και άρχισε να λειτουργεί κατά το ακαδημαϊκό έτος 1994-1995 με την εισαγωγή των πρώτων φοιτητών του. Μάλιστα φέτος το Μ.Ι.Θ.Ε. θα γιορτάσει τα δέκα χρόνια λειτουργίας του με εκδήλωση που θα λάβει χώρα στις 11 Μαΐου στη Μεγάλη Αίθουσα του Κεντρικού κτηρίου του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Το Τμήμα Μ.Ι.Θ.Ε. έχει ως αντικείμενο τη φιλοσοφία και ιστορία των επιστημών. Ειδικότερα μελετά τις επιστήμες από όλες τις δυνατές τους πλευρές: τα φιλοσοφικά τους προβλήματα, τη μεθοδολογία τους, τη διαχρονική – ιστορική τους διάσταση και τη σχέση τους με άλλα πολιτιστικά και κοινωνικά φαινόμενα.


Ο κ. Γέμτος

Ένα σημαντικό θέμα μελέτης του Τμήματος Μ.Ι.Θ.Ε. είναι το ίδιο το Πανεπιστήμιο, η ιστορική του πορεία, οι ακαδημαϊκές του παραδόσεις, ο τρόπος οργάνωσης και διοίκησής του. Με την οργάνωση και λειτουργία του Τμήματος Μ.Ι.Θ.Ε., το Πανεπιστήμιο Αθηνών επιδιώκει να συμβάλει στην καλλιέργεια και ανάπτυξη των ακαδημαϊκών ιδεών και των πανεπιστημιακών θεσμών, ιδιαίτερα να επαναφέρει στην ανώτατη εκπαίδευση την ιδέα της universitas, της συνεργασίας μεταξύ των επιστημών που κινδυνεύει να χαθεί με την υπερβολική εξειδίκευση. Το Τμήμα Μ.Ι.Θ.Ε. είναι το πρώτο του είδους του που ιδρύεται στην Ελλάδα (παρόμοια Τμήματα υπάρχουν σε μεγάλα Πανεπιστήμια του εξωτερικού).

Προπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών

Η διάρκεια σπουδών στο Τμήμα είναι 4 χρόνια. Oι φοιτητές/τριες πρέπει να περάσουν 36 υποχρεωτικά και 12 κατ' επιλογήν μαθήματα. Πρέπει επίσης να εκπονήσουν μια διπλωματική εργασία υπό την επίβλεψη ενός μέλους Δ.Ε.Π. και να παρακολουθήσουν ένα Εργαστήριο Ηλεκτρονικών Υπολογιστών. Στη διάρκεια των δύο πρώτων ετών, οι φοιτητές εξοικειώνονται με τα αναλυτικά εργαλεία που απαιτεί η ενασχόληση με τη μεθοδολογία της επιστήμης, με τη διδασκαλία των αρχαίων γλωσσών που χρειάζεται η μελέτη της ιστορίας της επιστήμης, με τη διδασκαλία βασικών γνώσεων ώριμων επιστημών, καθώς και με την Ιστορία της Φιλοσοφίας, της Τέχνης και του Πολιτισμού. Στο δεύτερο κύκλο των μαθημάτων (3ο και 4ο έτος) οι φοιτητές εμβαθύνουν και εξειδικεύονται στη Φιλοσοφία και Ιστορία των Επιστημών, αλλά και στη μελέτη της σχέσης τους με τον κοινωνικό τους περίγυρο.

Κτηριακή υποδομή

To Τμήμα Μ.Ι.Θ.Ε. στεγάζεται σε τρία κτήρια στη νότια πλευρά της Πανεπιστημιούπολης (Άνω Ιλίσια). Στο πρώτο κτήριο, που βρίσκεται στην είσοδο της Πανεπιστημιούπολης, στεγάζεται η γραμματεία, τα γραφεία των μελών Δ.Ε.Π., του συλλόγου των φοιτητών και μια μικρή αίθουσα σεμιναρίων.

Στο δεύτερο κτήριο (δίπλα στο πρώτο) στεγάζονται τα δύο εργαστήρια του Τμήματός μας (Εργαστήριο Ηλεκτρονικής Διαχείρισης Ιστορικών Αρχείων και Εργαστήριο Γνωσιακής Επιστήμης).

Τετρακόσια μέτρα βορειότερα, δίπλα στο πανεπιστημιακό γυμναστήριο, βρίσκεται το τρίτο κτήριο στο οποίο στεγάζονται οι αίθουσες διδασκαλίας και η βιβλιοθήκη του Τμήματος.

Αριθμός μελών Δ.Ε.Π. και συνεργατών Τμήματος

Το Τμήμα Μ.Ι.Θ.Ε. έχει σήμερα 25 μέλη Δ.Ε.Π. (και ένα εκλεγμένο υπό διορισμό) και πέντε ομότιμους καθηγητές. Έχουμε επίσης δύο προκηρύξεις θέσεων σε εξέλιξη, ενώ πρόκειται να προκηρύξουμε σύντομα κι άλλες θέσεις. Τα μέλη Δ.Ε.Π. ανήκουν σε τέσσερις τομείς:

(α) Τομέας Φιλοσοφίας και Θεωρίας της Επιστήμης και της Τεχνολογίας,

(β) Τομέας Ιστορίας της Επιστήμης και της Τεχνολογίας,

(γ) Τομέας Επιστημών της Γνώσης και Νόησης και

(δ) Τομέας Επιστήμης και Κοινωνίας – Τέχνης και Πολιτισμού.

Με το τμήμα συνεργάζονται επίσης και πολλοί διδάκτορες ως επιστημονικοί συνεργάτες, καθώς και επισκέπτες καθηγητές.

Αριθμός φοιτητών του Τμήματος

Oι εγγεγραμμένοι φοιτητές είναι 1.147, ενώ μέχρι σήμερα έχουν αποφοιτήσει 254. Oι φοιτητές μας μπορούν να συνεχίσουν τις σπουδές τους και να ακολουθήσουν ακαδημαϊκή ή ερευνητική σταδιοδρομία. Αποτελεί μεγάλη μας χαρά το γεγονός ότι πολλοί από τους φοιτητές μας ολοκληρώνουν μεταπτυχιακά προγράμματα σπουδών και εκπονούν διδακτορικές διατριβές στα μεγαλύτερα πανεπιστήμια του εξωτερικού. Oι απόφοιτοί μας όμως μπορούν και να διεκδικήσουν θέσεις στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα (σε πανεπιστημιακά ιδρύματα, εκδοτικούς οίκους, εφημερίδες, μέσα μαζικής ενημέρωσης, διαφημιστικές εταιρίες, κ.λπ.). Oι απόφοιτοι του Τμήματός μας έχουν συγκριτικό πλεονέκτημα σε ό,τι έχει σχέση με θέματα παιδείας, επιστημονικής έρευνας και τεχνολογίας και απαιτεί διεπιστημονική προσέγγιση, ανοικτό πνεύμα και ευρυμάθεια. Είναι βέβαια γεγονός ότι και οι δικοί μας απόφοιτοι αντιμετωπίζουν τα ίδια περίπου προβλήματα με τους αποφοίτους των περισσοτέρων πανεπιστημιακών τμημάτων στην αγορά εργασίας. Σε ορισμένες περιπτώσεις ίσως και αυξημένα, λόγω του ακαδημαϊκού και ερευνητικού προσανατολισμού του Τμήματος, αλλά και της σχετικά μικρής ιστορίας του.

Προγράμματα Μεταπτυχιακών Σπουδών

Το Τμήμα συμμετέχει στη λειτουργία τριών Προγραμμάτων Μεταπτυχιακών Σπουδών:

(α) Διαπανεπιστημιακό Πρόγραμμα στην «Ιστορία και Φιλοσοφία της Επιστήμης και της Τεχνολογίας» σε συνεργασία με τον Τομέα Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών και Δικαίου της Σχολής Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών του Ε.Μ.Π. (έναρξη λειτουργίας κατά το ακαδημαϊκό έτος 1995-6).

(β) Διατμηματικό Πρόγραμμα στη «Βασική και Εφαρμοσμένη Γνωσιακή Επιστήμη», σε συνεργασία με το Τμήμα Πληροφορικής, το Τμήμα Φιλοσοφίας, Παιδαγωγικής και Ψυχολογίας και τον Τομέα Γλωσσολογίας του Τμήματος Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών (έναρξη λειτουργίας κατά το ακαδημαϊκό έτος 1998-9).

(γ) Διαπανεπιστημιακό Πρόγραμμα στη «Λογική και Θεωρία Αλγορίθμων και Υπολογισμού», σε συνεργασία με τα Τμήματα Μαθηματικών και Πληροφορικής του Πανεπιστημίου Αθηνών, το Γενικό Τμήμα και το Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του Ε.Μ.Π. και το Τμήμα Μηχανικών Η/Υ και Πληροφορικής του Πανεπιστημίου Πατρών (έναρξη λειτουργίας κατά το ακαδημαϊκό έτος 1996-7).

Το Τμήμα Μ.Ι.Θ.Ε. έχει τη διοικητική υποστήριξη των δύο πρώτων προγραμμάτων. Σχεδιάζουμε επίσης τη δημιουργία ενός νέου διατμηματικού Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών, με θέμα την Oικονομική Ανάλυση των Θεσμών σε συνεργασία με ενδιαφερόμενα τμήματα του Ε.Κ.Π.Α. όπως και ενός προγράμματος μεταπτυχιακών σπουδών που θα έχει ως αντικείμενο τις ανθρωπιστικές επιστήμες.

Σχέσεις με Ιδρύματα του Εξωτερικού – Επίτιμοι Διδάκτορες

Δεδομένου ότι πολλά από τα μέλη του Τμήματός μας έχουν έντονη διεθνή παρουσία και πρωταγωνιστούν διεθνώς στην έρευνα στους επιμέρους τομείς, το Τμήμα διατηρεί στενές επαφές με πολλά ακαδημαϊκά ιδρύματα στην Ελλάδα και στο εξωτερικό (όπως τα Πανεπιστήμια του Pittsburgh, της Oξφόρδης, του Βοσπόρου, της Rennes, της Rheims, του Μονάχου, της Κοστάντζας, του Τύμπινγκεν, της Ερφούρτης, το L.S.E., κ.λπ.).

Ως επίτιμοι διδάκτορές του έχουν αναγορευθεί μεγάλες διεθνείς προσωπικότητες, όπως οι Heinrich Pfeiffer, Thomas Kuhn, Paul Ricoeur, Richard Lewontin, Sir Isaiah Berlin, Hans Albert, Hilary Putnam, Gary Becker (Νόμπελ Oικονομικών), Richard Posner, Reinhold Zippelius, Georffrey Lloyd), ενώ αναμένεται να αναγορευθούν μέσα στο 2004 (μετά από πρόταση του τμήματος) οι Michael Frede και Martha Nussbaum.

Εκδηλώσεις – Συνέδρια Τμήματος

Από το ακαδημαϊκό έτος 1995-96, το Τμήμα έχει καθιερώσει σειρά διαλέξεων με διαφορετικό θεματικό άξονα για κάθε ακαδημαϊκό έτος (π.χ. για φέτος «Ιδεολογία και Επιστήμη» –παλαιότερα, «Εξέλιξη», «Θεωρία», «Αλήθεια», «Oρθολογικότητα», «Σχετικισμός», «Διαφωτισμός», «Ελλάδα και Εσπερία: Στις ρίζες της Ευρωπαϊκής σκέψης»).

Έχουμε επίσης οργανώσει πλήθος συνεδρίων. Πρόσφατα το διεθνές συνέδριο Φιλοσοφίας για τα 50 χρόνια από τον θάνατο του Wittgenstein («Wittgenstein in Delphi», Ιούνιος 2001), το 4o Athens-Pittsburgh Symposium Ιστορίας και Φιλοσοφίας της Επιστήμης & Τεχνολογίας, (Δελφοί, Ιούνιος 2003), το 3o Ελληνο-Τουρκικό Συμπόσιο Φιλοσοφίας και Ιστορίας της Επιστήμης (Απρίλιος του 2003) και το Διεθνές Συμπόσιο με θέμα «Αιτιότητα και Νόμοι της Φύσης» (Ιούνιος 2003).

Τον Σεπτέμβριο του 2002 το Τμήμα μας ανέλαβε την οργάνωση του 19ου Ετήσιου Συνεδρίου της European Association of Law & Economics, μιας από τις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές επιστημονικές οργανώσεις.

Προβλήματα που αντιμετωπίζει το Τμήμα

Το Τμήμα αντιμετωπίζει τα συνήθη προβλήματα που αντιμετωπίζουν όλα τα πανεπιστημιακά τμήματα του ΕΚΠΑ –κυρίως περιορισμένες πιστώσεις για την πρόσληψη νέων μελών Δ.Ε.Π., ελλείψεις στους ηλεκτρονικούς υπολογιστές, σε φωτοτυπικά μηχανήματα κ.λπ.

Επίσης, θα επιθυμούσαμε να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη από το Υπουργείο η εισήγηση του Τμήματος ως προς τον αριθμό των εισακτέων, ώστε να αντιστοιχεί στις πραγματικές δυνατότητές μας.


Αρχή των Ειδήσεων

Προέλευση σελίδας:
21-07-2018 13:37